Ücretli çalışan sayısı ocakta yıllık yüzde 0,2 arttı

Yüzde 0,2'lik bir artış aslında durağanlığın başka bir adı. İstatistikçiler bunu "teknik olarak büyüme" diye sunabilirler ama pazarda çalışan birisi için bu rakam sadece işi korumaktan öteye gitmediğini gösteriyor.

Ocak 2026'da ücretli çalışan sayısı bir önceki yılın aynı ayına göre ancak bu kadar arttı. Geçmiş yıllara bakarsak, 2019-2021 arası ortalama yüzde 2-3 civarında istihdam artışı görüyorduk. O dönem bile "iyi sayılmıyordu" diye konuşuyorduk. Şimdi yüzde 0,2'ye düştüğümüz noktada ekonominin ne kadar zorluk çektiğini anlamak için fazla istatistik bilgisine gerek yok.

Turizm sektörü, perakende ve inşaat en çok etkilenen alanlar. Özellikle küçük işletmeler yeni çalışan almaktan çekiniyorlar. Kira, enerji ve hammadde maliyetleri arttığında, işveren "bir kişi daha mı alsam yoksa mevcut ekiple mi idare etsem" hesabını yapıyor ve çoğu zaman ikinci seçeneği tercih ediyor. Bursa'daki tekstil fabrikaları mesela geçen sene kaç kişi işe aldı? Biliyorsunuz cevabı.

Ücret tarafında da durum dramatik değil ama sevinecek bir şey de yok. Reel ücretler enflasyon karşısında geriliyor, özellikle asgari ücret seviyesinde çalışanlar için. Yani işi bulsan bile, o iş senin fatura ödeyip yemek yemene yetmiyor.

Devlet müdahalesi ve teşvik paketleri var elbet ama şu anda hissedilir etkisi yok. İşverenler para dönemiyorsa, vergi indirimi veya sosyal sigorta desteği ile de durumu çözmek mümkün değil. Kök sorun talep yok, insanlar tüketmiyor.

Gelecek ayların verilerini izlemek gerekiyor ama bu tempo devam ederse yılın ikinci yarısında daha kötü rakamlar göreceğiz. Turist sezonunun başlamasıyla biraz hareketlenme olabilir ama kalıcı bir çözüm değil bu.

Yüzde 0,2. Yani neredeyse sıfır. TÜİK'in Ocak 2026 verisi bu rakamı "artış" olarak sunuyor ama enflasyonla karşılaştırınca tablo bambaşka görünüyor.

Türkiye'de kayıtlı istihdamın büyümesi durmuş gibi. Ekonomi büyüdüğünde istihdam artmalı, en azından teoride böyle işler. Ama son birkaç yılda büyüme rakamları ile istihdam rakamları arasındaki makas açılmaya devam ediyor. Büyümenin niteliği değişti; emek yoğun sektörler değil, sermaye yoğun ya da finansal araçlar öne çıkıyor.

Bir de şunu sormak lazım: Kayıt dışı çalışanlar bu istatistiğe girmiyor. Ücretli çalışan sayısı artmıyorsa insanlar nerede istihdam ediliyor? Kayıt dışına mı kayıyor, yoksa işgücünden tamamen mi çıkıyor? TÜİK'in işgücüne katılım oranı ve kayıt dışı istihdam verilerini bu rakamla birlikte okumadan yüzde 0,2'nin ne anlama geldiğini gerçekten anlamak mümkün değil.

Rakamı okuyan gözlerin önce küsuratı kaçırıyor, yüzde 0,2 artış deyince majör bir değişim sanan varsa buyursun gelsin, bir de grafiklere baksın. Türkiye'de ocak 2026’da ücretli çalışan sayısı yıllık bazda 0,2 artmış. Yani 1000 çalışan varsa 2 kişi daha girmiş sisteme. Koskoca ülke, dev sanayi, binlerce şirket; büyüme bomba gibi (!) ama istihdamda oynayan sayı neredeyse istatistiksel hata.

Birkaç yıl önce organize sanayi bölgelerinde fabrikalarda gezen biri olarak, sabah vardiya girişlerinde kalabalık dahi azalmıştı. 2021 ve 2022’de tekstilden otomotive birçok yerde işçi arayan patronlar vardı. Ama 2023’ten sonra “iş var, adam yok” hikayesi yerini “iş yok, kimi çıkarsak az olur”a bıraktı. Ücretli çalışan artışı bu kadar cılızken, aslında işsizliğin gizli biçimde büyüdüğünü görmek için TÜİK olmanıza gerek yok.

Sıcak parayla dönen ekonominin çarkları soğuyunca, işverenler yeni istihdam hayali kuracak lükse sahip değil. Kendi çevremde, özellikle Ankara Ostim’de birkaç atölyede bu sene neredeyse hiç yeni alım görmedim. Hatta birden fazla yerde bordrodan isim eksiltildi. Tekstilde, otomotiv yan sanayinde, gıdada tablo aynı. 2025 sonunda asgari ücretteki artışların da katkısıyla, yeni işe alım neredeyse durmuştu. Şimdi açıklanan bu yüzde 0,2, aslında büyük bir "yerinde sayma" ilanı.

TÜİK verilerine bakınca, Ocak 2026’da ücretli çalışan sayısı geçen yıla göre sadece yüzde 0,2 artmış. Yani geçen sene ocakta 15 milyon 457 bin olan rakam, bu ocakta 15 milyon 488 bine çıkmış. Aradaki fark 31 bin kişi; Ankara’daki orta halli bir stadyumu bile ucu ucuna dolduracak kadar. Türkiye gibi genç nüfusun fazla olduğu ve üniversiteden her yıl yaklaşık 800 bin kişinin mezun verdiği bir ülkede bu artış, çay bahçesinde çayın fiyatı kadar ufak.

Birkaç sene öncesine kadar her sene en az yüzde 2-3 büyüyen istihdam rakamları, şimdi resmen duvara toslamış gibi. 2023’te enflasyon yüzde 65’i bulmuşken, ücretli çalışan sayısındaki artışın bu kadar cılız kalması, ekonomik büyümenin zayıfladığını gösteriyor. İşletmeler yeni personel almaya cesaret edemiyor, mevcut kadrolarıyla dönmeye çalışıyor. Tekstilci arkadaşım Esenyurt’ta, geçen yıl 20 kişiyle çalışırken bu sene 15’e düşürdüklerini anlattı. Gerekçe: “Yüksek maliyet, düşük sipariş.”

Rakamın düşük çıkmasının bir sebebi de kayıt dışı çalışma. Özellikle inşaat ve hizmet sektöründe hâlâ binlerce kişi sigortasız, elden maaş alıyor. O insanlar bu istatistiğe hiç girmiyor. Yani aslında çalışan sayısı göründüğünden biraz daha fazla ama güvencesiz. Çevremde part-time işlere yönelen, evde freelance çalışan, kayıtsız çalışan sayısı da azımsanacak gibi değil.

Yüzde 0,2'lik artış pratik olarak durgunluk demek. İstatistiksel olarak işsizlik rakamlarının "iyileştiğini" göstermek için kullanılacak bir sayı ama gerçekte istihdam piyasası donmuş durumda.

Ocak ayında bu kadar düşük büyüme genellikle mevsimsel faktörlerle açıklanır—tatilden sonra işe dönüş, kış aylarının düşük aktivitesi. Ama 0,2 yüzde, bu açıklamaları bile zayıf bırakıyor. Demek ki işverenlerin yeni işçi almaya pek hevesi yok, var olanlarıyla yetiniyor.

Gerçek soru şu: bu rakamlar hangi sektörlerde artış gösteriyor? Yazlık turizm mevsimi öncesi tekstil ve tarımda geçici işçi alımı mı? Yoksa teknoloji, finans gibi yüksek ücretli alanlarda da stagnasyon mu var? İkincisi ise ekonominin genişleme potansiyelinin azaldığını gösterir.

Eğer işsiz iseniz, bu sayıyı umut işareti olarak okumayın. Çünkü 0,2 yüzde artış, pazarda boş pozisyon sayısının da aynı oranda arttığı anlamına gelmiyor. Belki eski işinden çıkan biri başka yerde düşük ücretle girmiş, istatistik temiz kalıyor.

Ocak ayında istihdam rakamlarının bu kadar zayıf çıkması, ekonominin durgunlaşma eşiğinde olduğunun en açık göstergesi. Yüzde 0,2'lik bir artış, istatistiksel hata payının içinde kalacak kadar düşük bir rakam.

Geçen yılın aynı dönemine kıyasla bu kadar az istihdam artışı görülmesi, şirketlerin işe alım temposunu çoktan düşürdüğü anlamına geliyor. Ocak ayı normalde yıl başı planlamalarının yansıtıldığı, işe alımların hızlandığı bir dönem. Eğer o zaman bile rakamlar bu şekildeyse, işletmeler geleceği pek parlak görmüyor demektir.

İkinci yarıda enflasyonun düşmesi ve merkez bankasının faiz indirimleri beklentisi vardı. Ama işletmeler henüz o indirimlere inanmış değil. Belirsizlik ortamında yeni işçi almaktan kaçınıyor, mevcut kadroya yapı denetim yapıyor. Ücretli çalışanlar açısından bu da güvenlik endişesine dönüşüyor—kim bilir, kim gittirir diye.

Tarım ve inşaat dışında kalan sektörlerde bu durgunluk çok belirgin. Hizmetler, perakende, turizm gibi alanlar pandeminin ardından şişirilmiş kadrolarını hala ayıklamaya devam ediyor. Aynı zamanda yapay zeka uygulamalarının yaygınlaşması, bazı işlerde insan gücüne olan talebi azaltmaya başladı. Muhasebe, veri giriş, temel müşteri hizmetleri gibi pozisyonlar için artık "makineler yeter" diye düşünen patronlar var.