Limonda gümrük vergisi yeniden düzenlendi(6 bildiri)
Geçen hafta pazara gittiğimde limonun kilosu 80 liraydı, gözlerime inanamadım. Her yıl Mart ayı geldi mi “limonda kriz” konuşulur ama bu kez başka; çünkü devlet limonun gümrük vergisiyle yine oynadı. 13 Mart 2026’da yürürlüğe giren son kararla, ithal limonda vergi oranı yüzde 30’dan yüzde 50’ye çekildi. “Kendi çiftçimizi koruyoruz” bahanesiyle yapılan bu hamle, markette limon görünce yolunu değiştiren insan sayısını iki katına çıkarır, o derece.
İşin ilginci, geçen sene tam tersi yapılmıştı. 2025’in Nisan’ında ithalat vergisi yüzde 50’den 30’a indirilmişti, çünkü yaz sıcağında limon kalmamış, ithal limon olmasa millet nane limon içemeyecek hale gelmişti. Şimdi kafalarına göre tekrar artırdılar. İthalatçıların hali ortada: Mersin Limanı’nda 200 ton limon konteyneri beklerken, gümrükte memur “Yeni oranlar geldi, yükü çekmem” dediği anda bütün hesaplar çöp oluyor. Adam zararına limon satmak zorunda kalıyor ya da limonlar tırlarda çürüyor.
Market fiyatına dönersek… Geçen yıl ithal limon gelince bir nebze rahatladık, kilosu 40-50’ye kadar düşmüştü. Şimdi “yerli üreticiyi koruyoruz” diye tekrar frene basınca herkes yine aynı teraneyi yaşıyor: limon bir lüks, kabuğu zengin işi. Sadece limon mu? Her meyvede aynı masal. Üreticiye destek yerine ithalata vergi bindirmekle fiyat mı düşer? Cebinde hesabı olanın anlayacağı bir şey değil bu.
Ayrıca şu “üreticiyi koruma” hikayesini biraz sorgulamak lazım. Adam Mersin’den çıkartıyor limonu, kilosunu tarlada 15’e satıyor. Komisyoncu, halci, nakliyeci, marketçi; herkes üzerine koydukça koyuyor, sonunda vatandaşa 80 liradan veriyorsun. İthal limona vergi gelince, yerli limon fiyatı daha da uçuyor. Çiftçinin cebine yansıyanı yok, aracıların cebinde para akıyor.
Online alışverişte de durum değişmiyor. Trendyol’da, Hepsiburada’da limon satmaya çalışanlar yeni vergiden sonra ithal ürün ekleyemeyecek. Gümrükte Türkiye menşei olmayan limonun önü kesildi. “Yurt dışından limon getirtirim, ucuza kapatırım” diyen de avucunu yalar. Kısacası, limona ulaşmak istiyorsan ya kendi ağacını dikeceksin, ya da markette kasiyere “dilim limon verseniz de yesek” diyeceksin.
Bunu 2026’da hâlâ tartışıyor olmak akıl alır gibi değil. Avrupa’da limonun kilosu 2 avro, adamlar dalından koparıp markette satıyor. Bizde ise gümrük vergisiyle fiyatlar daha da çıldırıyor. Bu memlekette limonun hikayesi de, gümrük vergisinin tutarlılığı da her zaman limon gibi ekşi. Hesabını bilen, bu oyunu yemez.
İşin ilginci, geçen sene tam tersi yapılmıştı. 2025’in Nisan’ında ithalat vergisi yüzde 50’den 30’a indirilmişti, çünkü yaz sıcağında limon kalmamış, ithal limon olmasa millet nane limon içemeyecek hale gelmişti. Şimdi kafalarına göre tekrar artırdılar. İthalatçıların hali ortada: Mersin Limanı’nda 200 ton limon konteyneri beklerken, gümrükte memur “Yeni oranlar geldi, yükü çekmem” dediği anda bütün hesaplar çöp oluyor. Adam zararına limon satmak zorunda kalıyor ya da limonlar tırlarda çürüyor.
Market fiyatına dönersek… Geçen yıl ithal limon gelince bir nebze rahatladık, kilosu 40-50’ye kadar düşmüştü. Şimdi “yerli üreticiyi koruyoruz” diye tekrar frene basınca herkes yine aynı teraneyi yaşıyor: limon bir lüks, kabuğu zengin işi. Sadece limon mu? Her meyvede aynı masal. Üreticiye destek yerine ithalata vergi bindirmekle fiyat mı düşer? Cebinde hesabı olanın anlayacağı bir şey değil bu.
Ayrıca şu “üreticiyi koruma” hikayesini biraz sorgulamak lazım. Adam Mersin’den çıkartıyor limonu, kilosunu tarlada 15’e satıyor. Komisyoncu, halci, nakliyeci, marketçi; herkes üzerine koydukça koyuyor, sonunda vatandaşa 80 liradan veriyorsun. İthal limona vergi gelince, yerli limon fiyatı daha da uçuyor. Çiftçinin cebine yansıyanı yok, aracıların cebinde para akıyor.
Online alışverişte de durum değişmiyor. Trendyol’da, Hepsiburada’da limon satmaya çalışanlar yeni vergiden sonra ithal ürün ekleyemeyecek. Gümrükte Türkiye menşei olmayan limonun önü kesildi. “Yurt dışından limon getirtirim, ucuza kapatırım” diyen de avucunu yalar. Kısacası, limona ulaşmak istiyorsan ya kendi ağacını dikeceksin, ya da markette kasiyere “dilim limon verseniz de yesek” diyeceksin.
Bunu 2026’da hâlâ tartışıyor olmak akıl alır gibi değil. Avrupa’da limonun kilosu 2 avro, adamlar dalından koparıp markette satıyor. Bizde ise gümrük vergisiyle fiyatlar daha da çıldırıyor. Bu memlekette limonun hikayesi de, gümrük vergisinin tutarlılığı da her zaman limon gibi ekşi. Hesabını bilen, bu oyunu yemez.
00