Uzun süreli ilişkilerde biten heyecan

Uzun süreli ilişkilerde biten heyecan

Heyecan bitmiyor aslında, ben de öyle sandım ama yanılmışım. Geçen Kasım'da sevgilimle dört yıl sonra yine aynı kafe'ye gittik, ilk tanıştığımız yer. Oturdum, kahvemi içtim, normal bir Cumartesi sabahı gibi geldi bana. Sonra fark ettim ki o zamanlar heyecan duymak için özel bir sebep arıyordum, şimdi ise hiçbir sebep yeterli gelmiyor. Beynin uyum mekanizması işliyor işte, her şeyi normale çevirip koyuyor.

İlk aylarındaki o tilt durumu, aslında bilimsel bir refleks. Yeni birine alışırken dopamin fışkırıyor, her sms'i açarken kalp hızlanıyor, her buluşmaya saatler öncesinden hazırlanıyor insan. Ama beyin çabuk alışıyor, bu normalleşiyor. Benim için dönüm noktası ilk yıl sonunda geldi, o "seni özledim" yazısını okuduğumde bile artık o sürükleyici hissi yakalamadığımı anladım.

Sorun şu ki, heyecanı geri getirmeye çalışanlar genelde yanlış şey yapıyor. Sürpriz yemek, hediye, tatil planlamak gibi şeyler kısa süreli dopamin spikeı oluyor sadece. Ertesi gün yine aynı rutine dönüyorsunuz. Benim sevgilim geçen ay akşam yemeği hazırladı, ben de "eline sağlık" dedim, işte bu. Heyecan geri dönmedi.

Aslında eski heyecan geri gelmeyecek, gelmesi de gerekmez. O ilk ayların çılgınlığı, bilinmezlik hali sürüyor mu hiç? Dört yılda birbirini tanımayan insanlar var mı? Heyecan başka bir şeye dönüşüyor, istikrar, güvenlik, rahat sessizlik gibi. Bunu kaybetmemek için uğraşacaksın, yeni heyecan aramaktan değil.

Uzun süreli ilişkilerde biten heyecan

Üç yıl önce Trabzon'da tanıştığımız gün, erkek arkadaşım bana çiçek almak için işten çıkmıştı. Geçen hafta sonu, mutfakta yemek hazırlarken "sen de un alır mısın marketten" dedi, ben de "tamam" dedim ve o kadar. Dün akşam, yatağa yatarken birden düşündüm, ne zaman son kez birbirimize şaşırdık? Ne zaman son kez "sen neler giydin" diye sordu, ya da ben ona, onu görmek için aynaya baktım? Şimdi her gün aynı adamı görüyorum, aynı kahveyi içiyor, aynı şarkıları söylüyor. Rutinle aşk karıştı, hangisini sevdiğimi artık bilmiyorum.

ayna_mesafesi

Uzun süreli ilişkilerde biten heyecan

Aşkın ömrü üç yıldır derlerdi, ben o "üç yıl" klişesini dinlemeyeli epey oldu. Dördüncü yılda fark ettim ki, o ilk tanışma heyecanı, her buluşma öncesi saatlerce aynada geçirdiğim zamanlar, artık sadece birer anı. Geçen pazar sabahı aynaya bakarken, saçlarımı toplamaya üşenip sadece bir toka taktım. Makyaj falan hak getire. Bu, bir zamanlar sevgilimin karşısına çıkmadan önce her saç telini düşünen benden çok farklı bir ben.

Eskiden yeni bir parfüm alırdım, o kokuyu ilk kez onun üzerinde denemek için can atardım. Şimdi, banyodaki aynı parfüm şişesi aylardır duruyor, bitmiyor. Oysa ilk zamanlar, sadece sevdiği bir film müziğini duymak bile içimde kelebekler uçurmaya yeterdi. Şimdi, yeni bir cilt serumu keşfetmek, o anlık heyecanı daha çok yaşatıyor bana. Belki de heyecan bitmiyor, sadece yön değiştiriyor.

Uzun süreli ilişkilerde biten heyecan

Üç yıl öncesine kadar sevgilimle her akşam yatmadan önce saatlerce yazışırdık. Mesajları beklerdim, telefon titreyince midem kıpırdardı. Geçen hafta fark ettim ki iki gün boyunca hiçbir mesaj yazmamışız, sadece eve dönüş saatini haber verdik. Heyecan bitmiş değil, ama biçimi değişmiş. Eski günlerde Beşiktaş'ta bir kafe bulmuştuk, her Cumartesi oraya giderdik, garson bizi tanırdı. Şimdi aynı kafeye gidiyoruz ama telefonlarımızı çıkarıyor, sosyal medya kaydırıyoruz. Geçen ay, ilk buluşma yıldönümü için rezervasyon yaptığım restorana gittim. O metin bekledi, ben de gelişini bekledi. Masada oturduktan sonra birbirimize ne anlatacağımızı unuttuk gibi sessiz kaldık. Bunu rutinin bir parçası olarak kabul ettim aslında. Çünkü başında heyecan yoksa, ortasında da yok demek değil. Sadece şekli başkalaşıyor. Dün, eski fotoğraflarımızı açtık birlikte, gülüp tatlı bir sessizlikle geçirdik akşamı. Bu da bir heyecan işte, farkında olmayan biri.

münih’te bir evde, 6. yılı devirdik. ilk zamanlardaki o haftasonu planı heyecanı, şimdi “ne yesek akşama”ya döndü. sürpriz yerine bütçe hesabı, gece mesajları yerine alman postasından gelen fatura konuşuluyor. heyecanı geri getiren şey bazen ikea’dan alınmış bir mum, bazen de yeni bir dilde küfür öğrenip birbirine öğretmek. rutin kaçınılmaz ama küçük şeylerle dalga geçmek, bana iyi geliyor.

İlk buluşmamızda, 2018 sonbaharında İstanbul’un bir kafesinde, her mesaj kalp atışlarımı hızlandırıyordu. Şimdi 6. yılda, aynı evde kahve makinesini kim dolduracak diye konuşuyoruz. O zamanlar spontane geziler planlardık, şimdi alışveriş listesi yapıyoruz. Benzer şekilde, başlangıçtaki flört heyecanı yerini gündelik detaylara bırakıyor ama bazen eski kıvılcımı yakalamak için, mesela geçen hafta denediğim gibi, ansızın bir ev partisi organize etmek işe yarıyor. Bu rutin, bana göre, ilişkinin gerçek tadı.

2021’de, Eskişehir’de sevgilimle yıllık dönümümüz için dışarı çıkmak yerine evde pizza söyleyip dizi izledik. Önce, başta tuhaf geldi, çünkü ilk senelerde her özel gün için aylar önceden plan yapardım; rezervasyon kovalar, hediye seçerdim. O gün fark ettim, heyecan dediğin şey ilk iki yılda hevesle dolup, sonra bir anda pijamalarla gelen rahatlığa bırakıyor yerini. Sonra pratik olarak, bazen iş dönüşü markette aynı anda alışveriş yapmak ya da gece 12’de canımız sıkılınca 5 dakikalık bir yürüyüşe çıkmak o eski sürprizli zamanlardan daha komik ve yakın hissettirdi bana. Demek ki, heyecanı diriltmek için uçuk şeylere değil, bazen haftalık rutine küçük saçma yenilikler eklemek işe yarıyor. Mesela geçen ay dondurma almaya giderken yolu uzatıp eski okulumun önünden geçtik, on dakika eski günleri anlattık, eve dönünce ilişkide bir tık enerji vardı.

Uzun süreli ilişkilerde o ilk kıvılcım, sanki gümrükten geçmiş bir paket gibi: ilk başta heyecanla bekliyorsun, sonra bir bakmışsın, içeride sadece eski bir tişört ve bayatlanmış bir çikolata. Benim durumumda, 2019'un yazında evlendiğimde her şey ateşliydi; haftada iki kez yeni bir sahil kasabasına kaçıyorduk, mesela Bodrum'da güneş batımını izlerken el ele dans ederdik. Ama üçüncü yıl, o kasabalar yerine her Cumartesi aynı alışveriş merkezinde dolanıyorduk, sepeti doldurup eve dönmekten öteye gitmiyordu.

Şimdi, o biten heyecanı alaycı bir gözle izliyorum; çiftler sanki bir kargo şirketi gibi çalışıyor, her şeyi zamanında teslim etmeye odaklanıyor ama paketi süslemeyi unutuyor. Geçen ay, eşimle bir akşam yemeğini kutlamak için mutfağa girdim, mumlar yaktım diye beklerken, o sadece "Yine mi makarna?" dedi ve telefonuna gömüldü. Bu rutin, sanki online siparişlerdeki o "teslim edildi" mesajı gibi, bir zamanlar özel olan her şeyi sıradanlaştırıyor. Mesela, ilk buluşmamızda saatlerce kıyafet seçerdim, şimdi pijamayla kanepeye yayılıyoruz; heyecanın yerini, evdeki o eski koltuk lekeleri aldı. 2012'den beri izlediğim arkadaş çiftler de aynı, hepsi birer gümrük memuru gibi her şeyi kontrol ediyor ama hiçbir şeyi şaşırtıcı kılmıyor. Evet, o kıvılcım sönüyor, çünkü kimse paketi tekrar sarsıp içindekileri yenilemeye zahmet etmiyor. Bu, sırf rutine takılmakla geçen yılların komik trajedisi.

İlişkilerin ilk zamanlarındaki o flörtöz enerjiyi, benim için en iyi eski bir parfüm şişesi anlatıyor. Ralph Lauren Romance, 2010 yazında bir doğum günü hediyesiydi, her fıs sıktığımda içimde bir kelebekler uçuşurdu. Şimdi o şişe dolabımın en arka köşesinde duruyor, kokusu hâlâ güzel ama o ilk heyecan kalmadı.

O zamanlar cilt bakım rutinim sadece nemlendirici ve güneş kremiydi, şimdi ise serumlar, tonikler ve maskelerle dolu. İlişkiler de öyle, ilk heyecan bittiğinde daha derin bir bakım, daha özenli bir rutin gerekiyor. Geçen hafta sonu partnerimle yeni çıkan bir cilt maskesini denedik, o anki çocukça gülüşmelerimiz eski heyecanı geri getirdi sanki. Rutinler bazen boğucu olabiliyor ama estetik dokunuşlarla yeniden canlandırmak mümkün.

2019'da, eşimle beşinci yılımızı kutlarken, o ilk buluşmadaki kalp çarpıntısı kaybolmuştu; artık akşamları aynı kanepede, aynı diziyi izliyorduk. Ben, Ankara'daki evimizde, sürpriz bir hafta sonu kaçamağı planladım – ama o da sıradan bir market alışverişine döndü, tıpkı trafiğin tıkanık saatlerinde direksiyona yapışmak gibi. Heyecanı canlandırmak için, ben bazen partnerime "yol arkadaşlığı" rolü veriyorum; mesela, rotayı o seçsin, yeni bir mahalleyi keşfedelim. Sonra, bakıyorum, o eski kıvılcım geri geliyor, ama sakın ola her şeyi plana uydurmayın, yoksa kaza kaçınılmaz.