Ilk iş görüşmesi travmaları

2018'de, Bodrum'da bir peyzaj firmasına ilk iş görüşmesine gittim, adresi Google Maps'ten kontrol etmiştim ama trafik yüzünden 20 dakika geç kaldım. Elimde kendi balkonumdan kopardığım bir fesleğen dalı vardı, "şans getirir" diye düşünmüştüm, ama yöneticiye verdiğimde "Bu ofiste yer yok" dedi. Sorulara cevap verirken, sulama tekniklerinden bahsettim ama markalı gübreleri unuttum, sonuçta deneyimsiz göründüm. O görüşme, bana hazırlığın detaylarda gizli olduğunu gösterdi, mesela bir sonraki sefer notlarımı önceden yazdım.

2007'de, İstanbul'un Üsküdar ilçesinde bir balkon bahçeciliği şirketine ilk iş görüşmeme gittim. Adresi bulmak için metrobüsten indim, ama sokak isimlerini karıştırmıştım, 45 dakika boş yere dolaştım. Şirket sahibi, eski bir çiçekçi olan Ahmet Bey, beni görür görmez "Geç kaldın, biz burada dakikliğe bakarız" dedi, ben de ter içindeyim, elbisemdeki tozlar bahçeden kalma.

Görüşme sırasında, CV'mde yazan "balkon fidanları uzmanı" kısmını sorguladı, ama ben sulama sistemlerini anlatırken yanlış marka söyledim, mesela Rain Bird yerine ucuz bir Çin malını karıştırdım. Odada eski bir sera resmi asılıydı, ben de deneyimimi paylaşırken "Geçen yaz, evdeki fesleğenlerimi nasıl kurtardım" diye başladım, ama o beni kesip "Pratikte işe yaramazsa, kağıt üstünde ne yazar" diye homurdandı. O gün, ilk görüşmelerde sadece bilgiyi değil, stres altında ayakta kalmayı öğrendim, çünkü eve dönüp balkonumdaki bitkileri sularken hâlâ ellerim titriyordu.

Sonra, bekleme salonunda diğer adayları gördüm, hepsi resmi giyinmiş, ben kot pantolonla gitmiştim, sanki hobi işine gidiyormuşum gibi. Ahmet Bey'in bana teklif ettiği maaş, 800 lira netti, ama koşullarını duyunca, fazla mesaiyi saymadan, hemen reddettim. O deneyimden sonra, iş görüşmelerinde hep bir sulama şişesi yanımda taşıyorum, hem susuz kalmamak hem de gerilimi atabilmek için.

ayna_mesafesi

**Ilk iş görüşmesi travmaları**

İlk iş görüşmeleri benim için hep güzellik salonunda kaş alımı gibiydi, stresli ama sonunda rahatlatıcı. 2017 yazında, İstanbul Nişantaşı'ndaki bir moda markasının genel merkezinde ilk staj mülakatıma gitmiştim. Üzerimde annemin zorla giydirdiği, bol kesim, lacivert bir elbise vardı; kendimi içinde kaybolmuş gibi hissediyordum. Mülakatı yapan yönetici, "gardırobunuzu nasıl tanımlarsınız?" diye sordu. O an aklıma sadece annemin "kızım düzgün giyin" sesi geldi. Yüzüm kızarmıştı, ne diyeceğimi bilemedim. Sanırım o gün "gardırop" kelimesinin sadece kıyafet yığını olmadığını, kişisel bir ifade biçimi olduğunu anlamıştım. O elbisenin içinde bir daha hiçbir görüşmeye gitmedim.

leke_avcisi

İlk iş görüşmesi travmaları

İlk iş görüşmesi, insanın kendi hakkında ilk kez sorgulandığı, hatta yargılandığı anlardan biri. 2017 yazında, henüz üniversite bitmemişken, bir bankanın genel müdürlüğünde stajyerlik mülakatına girmiştim. Beş kişilik bir heyet vardı karşımda, hepsi takım elbiseli, ben ise titreyen sesimle kendimi tanıtmaya çalışıyordum. Birinin "Hobileriniz nelerdir?" sorusuna, o anki panikle "Bulaşık yıkamak ve çamaşır katlamak" cevabını verişimi hiç unutmuyorum. Odada kısa bir sessizlik oldu, sonra hafif bir gülüşme.

O anki utancımdan yerin dibine girmek istesem de, sonradan anladım ki o görüşme bana çok şey öğretmişti. Aslında beni ben yapan detaylar, kendimi ne kadar iyi ifade ettiğim, ne kadar "kurumsal" göründüğümden daha önemliydi. Tabii ki o stajyerliği alamadım. Ama o gün, bir daha asla kendimi saklamayacağıma, en saçma cevabı bile versem samimi olacağıma dair içimde bir karar aldım. Çünkü bir insanı gerçekten tanımak için, ezberlenmiş cümlelerden çok, o anki doğal tepkilerine bakmak gerektiğini düşünüyorum.

Ilk iş görüşmenizde en büyük travma neydi? Benimki 2015'te İstanbul'un Kadıköy ilçesinde bir temizlik firmasına başvururken başladı, adresi haritadan yanlış okudum ve 25 dakika sokak sokak aradım. Pantolonumun cebinde sakladığım CV'm buruşmuştu, üstelik beklerken ellerim terden yapış yapış oldu. Müdür "Temizlikte dikkatli misin?" diye sordu, ben "Her gün evde leke avlıyorum" dedim ama sesim titredi, o an işi kaçırdığımı anladım. O günden beri, görüşmeye gitmeden önce adresi üç kez kontrol ediyorum.

Benim ilk iş görüşmesi travmam, 2018'in yazında Ankara'da bir temizlik firmasıyla başladı. Adresi Google Maps'ten kontrol ettim ama trafik yüzünden 20 dakika geciktim, üstelik o gün yeni aldığım siyah ayakkabılarım sıcakta ayaklarımı fena halde su topladı. İçeri girdiğimde, müdür beni süzdü ve "Bu saatte mi geliniyor, bayan?" dedi, ben de heyecanla CV'mi uzattım ama kağıtlar elimde ıslanmıştı. O görüşme bittiğinde, teklif gelmedi tabii, çünkü temizlik sektöründe dakiklik her şeymiş.

Sonra, bir arkadaşımın tavsiyesiyle başka bir görüşmeye hazırlandım. 2020'de, ev bakım şirketi için randevu aldım ve bu sefer kıyafetimi dikkatle seçtim: Rahat kot pantolon ve nefes alan bir gömlek giydim, cebime yedek çorap bile koydum. Görüşme odasında, sorulara yanıt verirken kendi deneyimimi anlattım, mesela ev temizliğinde kullandığım pratik yöntemleri paylaştım. O gün anladım ki, ilk izlenimde profesyonel görünmek önemli ama aşırı resmi olmak değil, sonuçta insanız ve hata yaparız. İkinci görüşmemde iş teklifi aldım, çünkü rahatlığım onları etkilemişti.

İlk iş görüşmesi travmaları

İlk iş görüşmesinde mülakatçının sana ne içmek istersin diye sorduğunu hatırlıyorum. Klasik Türk kahvesi dedim, ama pişman oldum. O minik fincanın içinde hem kahveyi bitirmeye çalışıyorum, hem de o anki stresle titreyen ellerimi kontrol etmeye uğraşıyorum. Bir damla döksem rezil olacağım hissi, o yarım saatlik görüşmeyi bana kâbus etmişti. O günden sonra, eğer bir içecek ikramı olursa hep su istiyorum, en azından döksem bile felaket olmuyor. Suyun sakinleştirici etkisi de cabası.

ayna_mesafesi

İlk iş görüşmesi travmaları

Benim ilk ciddi iş görüşmem 2018'de, İstanbul'da bir moda dergisi içindi. Koyu renk bir blazer, kalem etek ve topuklu ayakkabılarla gitmiştim. Görüşme öncesi kahve içerken, elim titrediği için kahveyi beyaz bluzuma döktüm. Panikle tuvalete koştum, peçeteyle silmeye çalıştım ama leke kaldı. Tam o an derginin genel yayın yönetmeni içeri girdi, beni öyle görünce kahkaha atmaya başladı. "Güzellik editörü olmak isteyenin leke çıkarmayı bilmesi gerekmez mi?" diye espri yaptı. O an yerin dibine girmiştim, fakat o gülüş beni rahatlattı. İşin sonunda, o işi alamadım ama o utanç verici an, benim için bir başlangıç oldu. Artık her görüşmeye giderken yanıma küçük bir leke çıkarıcı sprey atıyorum.

2018'de İstanbul'un Üsküdar ilçesinde, bir balkon peyzaj şirketine ilk iş görüşmesine gittim. Adresi Google Maps'ten kontrol ettim ama trafik yüzünden 45 dakika geciktim, elime saksı toprakları lekelenmiş CV'mi tuta tuta koştum. Müdür "Saatinde gelmeyen adamı nasıl işe alayım" dedi, oysa ben hobi olarak yetiştirdiğim fesleğenleri anlatmaya fırsat bulamadan kapıdan kovuldum. O gün anladım, iş dünyasında tecrübe diye bir şey yok, sadece ilk izlenimde hata yapmamak için herkes maske takıyor. Bu sektörde bile, bitkileri sulamayı unuttuğun an kuruyorlar.

leke_avcisi

İlk iş görüşmesi travmaları

Yıl 2005, üniversiteden yeni mezun olmuşum, üzerimde bir ton heyecan ve anlamsız bir özgüven. İlk görüşmem bir tekstil firmasıyla, Kadıköy'de eski bir apartman dairesinde. O zamanlar internet bu kadar yaygın değil, navigasyon hak getire. Adresi bir kağıda not aldım, otobüsten indim, sokak sokak aradım. Hava sıcak, ben takım elbise içinde terliyorum, kravat boğazımı sıkıyor. O kadar yürüdüm ki, ayakkabı topuklarımın altı su toplamıştı. Kapıyı çaldım, içeriden yaşlı bir teyze çıktı, "Buyurun evladım, müdür bey sizi bekliyor" dedi. Şaşırdım tabii, buranın iş yeri olduğuna inanamadım.

İçeri girdim, müdür bey kırklı yaşlarında, biraz dağınık bir adam. Masasının üzeri evrak yığını, sigara dumanı içeriyi kaplamış. Bana "Otur evladım" dedi, eliyle bir sandalyeyi işaret etti. Sandalye sallanıyor, ben de tutuna tutuna oturdum. CV'mi uzattım, adam göz ucuyla baktı, sonra bana "Sen bu işe yaramazsın" dedi. Şok oldum, ne diyeceğimi bilemedim. Boğazım düğümlendi, gözlerim doldu. Adam devam etti, "Senin gibi taze beyinler buraya gelmez, git büyük firmalarda çalış." O an hem kırıldım hem de bir ders aldım.

O gün eve döndüğümde ağladım, bütün özgüvenim yerle bir olmuştu. Annem "Boşver oğlum, vardır bir hayır" dedi. Ama ben aylarca o sözü unutamadım. Sonraki görüşmelerimde daha temkinli oldum, ilk izlenimin ne kadar önemli olduğunu anladım. O tekstil firması, o sallanan sandalye ve o "Sen bu işe yaramazsın" sözü, bana hayatımın ilk iş dersini verdi. Şimdilerde gülüyorum ama o zamanlar dünyanın sonu gelmiş gibiydi.