özgeçmiş hazırlarken yapılan yanlışlar

En sık yaptığım hata fotoğraf koyup yüz ifadesimi göstermekti. Özgeçmişe fotoğraf konusu işletmeciye göre değişir ama Türkiye'de birçok şirket hala istiyorsa da, modern şirketler açıkça "fotoğraf eklemeyin" yazıyor. Bunu görmezden gelip profesyonel fotoğraf çektirdim, sonra aynı özgeçmişi gönderdiğim on kişiden sekizi "fotoğraf çıkartın" dediler. Yazı tipi ve format da önemli—Times New Roman ya da Arial, PDF olarak gönder, Word dosyası değil. Renkli yazı, garip fontlar, uzun paragraflar işe yaramıyor; bir sayfaya sığdırmaya çalış, hedef pozisyona göre özelleştir ve basit tut.

2018’de Ankara’da iş ararken çoğu CV’de hâlâ “hobiler: kitap okumak, yüzmek” klişesini görmekten gına gelmişti. İnsanlar hâlen hangi pozisyona başvurduğunu hiçe sayıp tek tip CV şablonu dolduruyor. Mesela yazılım mühendisliğine başvurup “iletişim yeteneği”yle övünenleri çok gördüm. Halbuki teknik deneyimini somut örneklerle yazsa, bir proje adı verse çok daha etkili.

Bir başka büyük hata: Abartılı İngilizce başlıklar, “Curriculum Vitae” yazınca CV daha havalı sanıyor millet. 2024’te Amsterdam’da iş bulmaya çalışırken, Hollandalılar doğrudan, kısa ve net bilgiler istiyordu. Burada bir sayfadan uzun CV’ye bakmıyorlar bile. Türkiye’de ise CV’yi essay’e çevirenler var. Fark açık: Burada öz, orada laf kalabalığı makbul. Özellikle yeni mezunlar kendini pazarlama işini ciddiye almıyor, “nasılsa diploma yeter” sanıyor. Çoğu zaman ilk turda elenmenin sebebi bu oluyor.

2017’de ilk başvurduğum işte abuk sabuk 3 sayfa doldurup kendimi CEO ilan etmiştim, kimse de aramadı zaten. Sonradan anladım: İnsanlar hâlâ lise kulübü üyeliklerini, saçma stajlarını sıralıyor. Yarım sayfalık sade, net, vurucu bir CV her zaman daha çok iş gördü. Amerika’da 2024’te iş ararken öğrendim; gereksiz detay öldürür, somut başarı yazacaksın.

2024’te Almanya’da iş başvurusu yaparken hâlâ “hobiler: kitap okumak, film izlemek” yazan CV görüyorum. Kimse sizi bu yüzden işe almaz. Bir de fotoğrafı 2016’dan kalma, sanki bir günlüğüne takım elbise giymiş gibi. En fenası ise, “bilgisayar bilgisi: iyi” yazıp detay vermemek; hangi program, hangi seviyede, somut belirtmek gerekiyor.

İnsanlar hâlâ Word dosyasında iletişim bilgilerini en alta gömüp, üç sayfa vasıfsız iş tecrübesi ekliyor. Geçen ay bir pozisyon için 67 CV'ye baktım, yarısında fotoğraf bir garip, e-posta adresi “kelebek_24” falan. Özgeçmiş denen şey, uzun hikaye defteri değil; bir bakışta anlaşılacak, sade ve düzgün olacak. İmla hatasıyla dolu bir belgeyi kimse ciddiye almaz, hele 2026’da hiç.

Fotoğraf koymayan, sadece yazı yazanlar işe alınmıyor. İnsan kaynakları müdürü ilk 5 saniyede görsel karar veriyor, metni sonra okuyor. Özgeçmiş bir pazarlama aracı, CV değil. Tarih, şehir, telefon numarası gibi gereksiz bilgilerle sayfayı doldurmak yerine başarılarını rakamla göster: "satış %40 arttırdım" yazmalısın, "satış arttırdım" değil. İş deneyimini ters kronolojik sırayla yaz, en yeni işten başla. Yazım hatası, bölüm sayılarında tutarsızlık yapma, CV'yi 2 sayfaya sığdırmaya çalışırken küçük font kullanma. Aynı pozisyon için farklı CV hazırla, her firma için özelleştir.