araba sigortasında dikkat edilmesi gerekenler

Geçen ay Adana’da kasko yaptırırken ajansların sunduğu ek teminatlar kafamı karıştırdı. Fiyat ucuz diye hemen imzalamak büyük hata, poliçeyi satır satır okumak lazım. Özellikle mini onarım, ikame araç ve hasarsızlık koruma var mı mutlaka kontrol edin. Geçen yıl hasardan sonra “biz bunu kapsamıyoruz” diye kıvırdılar, insanın eli yanıyor.

Sigorta şirketleri poliçe yazarken teminatta boşluk bırakıyor, siz de imzalayıp eve dönüyorsunuz—sonra kaza olunca "bu hasar kapsamında değil" diye reddediliyor. Eskiden aracınızın değeri sigortanın temeliydi, bugün aynı değerdeki araba modeline göre prim değişiyor, biri 50 bin liraya 20 bin, diğeri 40 bine oturuyor. Poliçeyi imzalamadan önce teminatta nelerin yazılı olduğunu iyice okuyun: çarpışma, hırsızlık, doğal afet, mali sorumluluk—hangisi var, hangisi yok. Ayrıca muhasır seçim hakkınız varsa yazılı tutun, sonradan şirketin belirlediği atölyeye zorunlu olmayın.

Sigortacılar poliçeyi satarken teminat kapsamını kasıtlı bulanık tutarlar, sonra hasar anında "bu kapsam dışı" diyerek ödeme yapmamaya çalışırlar. Poliçe imzalamadan önce kasko mu sorumluluk mu seçeceğini, limitler ne kadar olacağını ve hangi hasarlar kapsanacağını yazılı olarak öğren. Özellikle kasko yaptırıyorsan muamelat masrafı, kaporta ve onarım yeri seçimi konularında anlaştığınız şeyleri not et. Aynı şekilde sürücü kolaylığı, hukuki yardım ve oto elektrik gibi ek teminatların bedeline değip değmediğini sen karar ver—çoğu zaman gereksizdir.

Araba sigortası satın aldığında "tamam, işim bitti" diye rahat uyuyan insanlar var. Sonra ilk hasar anında çöp gibi hissediyorlar kendilerini. Çünkü poliçenin 47. sayfasında yazan detaylar, hayatın gerçekleriyle çatışıyor.

En kritik şey teminat kapsamını anlamak. Kasko ve Zorunlu Trafik Sigortası farklı şeyler. Zorunlu olan sadece üçüncü kişiye verdiğin hasarı karşılıyor; senin arabanın çizilmesi, kırılması, hırsızlığı değil. Kasko da "hepsini karşılar" diye bir şey yok—deductible (muhasır) dediğimiz kesinti tutarı vardır. Örneğin 5.000 liralık bir çizik için 2.000 liralık kesinti yapıyorlarsa, sen 2.000 ödersin. Poliçe imzalamadan önce bu kesinti tutarını kesinlikle sor.

Arabanın yaşı ve değeri önemli. 15 yaşında bir Fiat 500'e kasko yaptırmak, yıllık prim ödeyip hiç kullanmamak gibi. Bazı şirketler belli yaş üstü arabalara kasko vermiyorlar ya da çok yüksek fiyat talep ediyorlar. Değerlemede de dikkat et: sigorta şirketi "arabanızın rayiç değeri 150 bin" derse ve sen 200 bine almışsan, zarar anında 150 binin üzerini ödemezler. Değerleme yazısını al, sakla.

Teminat limitlerini kontrol et. Örneğin aydınlatma arızası, cam kırılması, hırsızlık, doğal afet—hepsi ayrı teminattır ve hepsi seçmeli. Trabzon'da yaşıyorsan sel riski yüksek; afet sigortası yaptırmak akıllıca. Kış aylarında çok sürüyorsan buzlanma ve çarpma riskleri daha yüksek.

Kasko poliçesi alırken fiyat karşılaştırması yapmakla yetinenler, işin esas kısmını kaçırıyor. Poliçenin kapsadığı hasar türleri, istisnalar, muafiyet oranları satır arasında kayboluyor. 2024’te İstanbul’da bir arkadaşım, “küçük hasar onarımı dahil” diye aldığı kaskodan aylarca faydalanamadı, çünkü anlaşmalı servisin adı tabelada vardı ama gerçekte iş yapmıyordu. Arabanın yaşı arttıkça tam değer sigortası ekstra önemli hale geliyor, yoksa pert olunca değer kaybı can yakıyor. “Mini onarım” gibi vaatler var, pratikte her çizik kapsam dışı çıkabiliyor, tuzağa düşmemek için poliçenin eklerini sonuna kadar okumak şart. Asistans hizmetleri yıl içinde bir kezle sınırlı olabiliyor, şehir dışında patlayan lastik için para ödemek zorunda kalıyorsun. Hasar geçmişine bakıp fiyatı yükselten şirketlere de savaş açmak lazım, her şirketin algoritması başka. Poliçe yenilemede yüzde 40’a varan zamlar aldatıcı indirimle makyajlanıyor, pazarlık yapmadan ve rakip teklif almadan imza atmak fahiş hata.