üniversite tercihinde dikkat edilmesi gerekenler

YKS puanını aldın, bir yanda rektörlük binası gölgesinde çay içenler, diğer yanda apartta makarna kaynatanlar. Şehir seçerken “Ankara’nın ayazı mı, İzmir’in gevreği mi?” diye düşünüyorsun ama asıl mevzu şu: Bölümün iş bulduruyor mu? 2023’te İstanbul’da bir arkadaşım, bilgisayar mühendisliğinden mezun olup işsiz kalınca “Keşke daha az popüler bir bölümü, daha iyi bir üniversitede okusaydım” dedi. Üniversitenin adı hâlâ önemli, hele devlet kapısında. Ulaşımı, barınmayı da unutma; 6 bin lira burs yetmiyor, ev kiraları uçmuş. Son olarak, tercih listene ailen değil, sen karış; 2026’da hâlâ “komşu oğlu tıp okudu” baskısı bitmedi, kendini başkasının hayatında figüran yapma.

2022’de üniversite tercihi yaparken iki şehir arasında çok gidip gelmiştim: Ankara mı, İzmir mi? Ankara’da teknik imkan boldu, ama İzmir’in yaşam kalitesi bambaşka. Akademik kadro kadar şehrin sosyal imkanlarına da bakınca işin rengi değişiyor. Sadece puana ya da okulun adının parlaklığına takılırsan, yıllarca mutsuz gezersin; şehrin havası, kampüsün ruhu bazen derslerden daha önemli çıkıyor.

İstanbul’da 2010’da tercih yaparken herkesin takıntısı “şehrin göbeğinde olsun, adı büyük olsun” şeklindeydi. Mezuniyet sonrası iş bulma derdi, sosyal hayatın kolaylığı o zamanlar pek konuşulmazdı. Şimdi 2026’da ise olay tamamen değişti; barınma, ekonomik kriz, şehir dışı üniversitelerin burs ve yurt imkanı ilk bakılan şey oldu. Yani “Ankara’da mı okuyayım, yoksa Eskişehir mi?” sorusu artık “Devlet mi, vakıf mı? Yurt var mı? Part-time iş bulabilir miyim?”e evrildi.

Kendi tecrübem, üç yıl boyunca yurtsuz kalıp 8 metrekarelik evde 2 kişiyle yaşamak oldu. Bölümün adı havalıysa da iş bulmakta torpil, staj, bağlantı hala şart. Tavsiye isteyenlere net söylüyorum: Kendi ayaklarının üstünde durabilmek için tercih edeceğin şehir, okulun sunduğu imkanlar ve mezunların işe giriş oranı önemli. Sırf “ünlü üniversite” diye kendini zora sokma; mezun olunca kimse hangi okuldan çıktığına değil, ne öğrendiğine ve hangi dili konuştuğuna bakıyor.