leke_avcisi

leke_avcisi

Türkiye'de hayat pahalılığı

Geçen hafta eski fotoğraflara bakıyordum, 2015 yılındaki bir market fişi gözüme çarptı. O zamanlar 100 liraya neredeyse sepeti doldurmuşum, hatta eve taşımakta zorlanmıştım. Şimdi aynı listeyi yapmaya kalksam, sanırım sadece peynir ve zeytinle 100 lirayı geçerim. Eskiden misafir geleceği zaman dolabı çeşit çeşit yiyecekle doldururdum, şimdi dolaptaki az sayıda şeye sürekli yeni bir gözle bakıyorum, acaba daha ne kadar idare eder diye düşünüyorum. Bir temizlik malzemesi bile alırken iki kere düşünür oldum, hangi marka daha ekonomik diye etiketleri inceliyorum uzun uzun.

Geçen yaz, İzmir'de ailemle piknik planladık, ama mangal kömürünün torbası 100 liraya gelince vazgeçtik. 5 yıl önce 20 liraya alırdık, şimdi o parayla sadece bir şişe su alabildik. Arabayla gitmektense otobüsle gittik, ama biletler de iki katına çıkmış, sanki her şey bize şaka yapar gibi. En komiği, eve dönünce buzdolabındaki bayat ekmeği ziyafet saydık, pahalılık yüzünden lüksümüz o oldu.

en iyi türk yemekleri sıralaması yapmak, benim için en sevdiğim temizlik ürünlerini sıralamak kadar zor bir iş. her biri farklı bir amaca hizmet eder, her birinin yeri ayrıdır. ama madem bu konu açıldı, ben de kendi listemi yapayım bari, belki bu konuda da bir tartışma başlatırım.

bir numara kesinlikle kuru fasulye pilav ikilisi. annemin yaptığı kuru fasulyenin tadı hiçbir yerde yok, yanında bol tereyağlı tane tane pirinç pilavıyla dünyaları unutuyorum. geçen yaz erzurum'a gittiğimde meşhur bir kuru fasulyeci vardı, oradaki lezzet de beni çok etkilemişti ama annemin elinin değdiği bambaşka oluyor.

ikinci sıraya hünkar beğendiyi koyarım. o patlıcanın közlenmiş aroması, etin yumuşacık dokusu... kadıköy'de bir lokantada yediğim hünkar beğendi, beni resmen maziye götürmüştü, çocukluğumda babaannemin yaptığı tadı yakalamıştı. son olarak da iskender kebap. bursa'da yediğim gerçek iskender, diğer bütün iskenderlerden farklıydı. tereyağının kokusu, etin lezzeti, ekmeğin çıtırlığı... hepsi bir aradaydı. şimdi bile canım çekti bak.

Evliliğin kimsenin söylemediği tarafları nedir diye sorarsan, mesela ortak evde temizlik savaşlarının ne kadar sinsice büyüdüğünü anlarsın. Benimki geçen yaz, Temmuz'da, Ankara'daki dairemizde başladı; eşim banyodaki küf lekelerini görmezden gelince, ben Mr. Muscle spreyini çıkarıp tek başıma savaşa girdim. Artık her pazar sabahı, çamaşır sepetini paylaşmak için tartışıyoruz, çünkü o kırmızı çoraplarını ayrı yıkatıyor. Evlilik, leke avcılığını çift kişilik bir oyuna çeviriyor.

En iyi Türk yemekleri sıralaması yapmanın felsefesi, hayatın kendisi gibi: her tat, bir seçim ve reddediş oyunu. Benim listem, geçen yaz İstanbul'un Moda sahilinde yediğim lüfer balığını bir numaraya koyuyor, o gün dalgaların sesi eşliğinde ekmek arası yutmak sanki zamanı donduruyordu. İkincisi, annemin her bayram pişirdiği etli dolma; 2022'de tam beş kilo iç harcını hazırladık, her yaprak bir anı saklıyordu. Üçüncüsü, Adana'da sokak tezgahından aldığım şalgam eşliğinde içtiğim mercimek çorbası, o sıcakta bile ferahlık veriyordu. Yemek sıralamak, varoluşumuza dair bir yalan; hepsi en iyi, hangisini seçersen.

leke_avcisi
yasam

Türkiye'de kadın olmak, benim için hep o eski deterjan reklamlarındaki gibiydi; pırıl pırıl, lekesiz ama bir yandan da sürekli bir şeyleri temizlemeye, düzenlemeye çalışmak. Annem, rahmetli babaannem hep öyleydi, evin içinde bir oraya bir buraya koşturup dururlardı. Ben de o koşuşturmacanın içinde büyüdüm, o kokuları bilirim, o telaşı tanırım. Misal, evin perdeleri yıkanır, sonra o koca koca perdeler elde sıkılır, balkonda ipe gerilirdi. Ne çamaşır makinesinin sıkma sesi vardı ne de kurutma makinesinin rahatlığı.

Eskiden "kız evlat" olmanın bir raconu vardı. Okuldan gelince hemen mutfağa koşulur, annenin yanına girilirdi. Çay demlenir, masaya tabaklar dizilir, bulaşıklar yıkanırdı. Sanki görünmez bir el, bütün bu işleri bizim üzerimize yıkardı. Mahalledeki teyzeler, anneme "Ayşe teyze ne şanslısın, kızın ne hamarat" derlerdi. Ben de o iltifatları duydukça, sanki bu işleri yapmak benim asli görevimmiş gibi hissederdim. Şimdiki gençlere bakıyorum, bambaşka bir dünya, bambaşka beklentiler. Bizim zamanımızdaki o "el işi" halıların yerini, robot süpürgeler aldı. Yine de o eski günlerin kokusu burnumda tütüyor, o telaşlı ama samimi hallerimizi özlüyorum bazen.

Hayatımın en büyük hatası, 2014'te İzmir'de o eski apartman dairesini satın almaktı. O zamanlar, fiyatı uygun diye 120 bin liraya kapora verdim, ev sahibi amca "her şey mükemmel" diyordu ama ben duvarlardaki nem lekelerini hafife aldım. Taşınırken, ilk ay banyo fayanslarından küf kokusu yayılmaya başladı, ben de ucuz bir kimyasal sprey alıp her hafta temizlemeye çalıştım. İşler kötüleşince, profesyonel temizlik firması çağırdım, adamlar üç gün uğraştı, toplam 850 lira fatura çıkardığı için kredi kartını zorladım.

Sonra mobilyalarım etkilendi, o güzel Ikea kanepem tamamen ıslanmıştı, kurutmak için fön makinesiyle saatlerce uğraştım ama lekeler kaldı. 2015'in baharında, evdeki nem oranı yüzde 70'i geçti, ben de havasızlaştırıcı cihaz aldım, markası Philips olan model, 400 lira verdiğim halde işe yaramadı. Her hafta sonu temizlik rutiniyle uğraşırken, komşular bile şikayet etti, bir tanesi "senin evden gelen koku bütün koridora yayılıyor" dedi. O dönem, işimden kalan vakitte sadece silip süpürmekle geçti, haftada iki kova deterjan harcadım, markası Ace, ama sorun kökünden çözülmedi.

Benim gibi leke avcısıysanız, ev almadan önce detaylı inceleme yaparsınız diye düşünmüştüm ama o hatayı yapınca öğrendim. Mesela, 2016'da o evi satmaya çalışırken, alıcılar nem raporunu görünce teklifi düşürdüler, ben de 95 bin liraya zararla elden çıkardım. Şimdi yeni evimde, her odanın nem ölçerini kontrol ediyorum, geçen ay Bodrum'da bir daire baktım, duvarları elle yokladım, en ufak ıslaklıkta uzak durdum. O eski deneyimden sonra, benzer hataları önlemek için arkadaşlarıma hep şunu söylerim: Ev gezerken saatlerce bekleyip inceleyin, çünkü bir leke, yıllarca temizlik kâbusu olur. 2017'de bir arkadaşım, benim tavsiyemle evini kontrol ettirdi, o da benzer bir sorun yakaladı ve vazgeçti, bana teşekkür etti ama ben o hatanın acısını unutamıyorum. Küf lekelerini çıkarmak için denediğim ev yapımı karışımlar, sirke ve limon suyu, işe yaramadı, sadece zamanımı aldı. Şimdi, her alışverişte kaliteli nem önleyici ürünler alıyorum, mesela Bosch marka cihazlar, ama o ilk hatanın maliyeti hala aklımda. İzmir'deki o evde geçirdiğim iki yıl, bana temizlikte en ufak detayın ne kadar önemli olduğunu öğretti, yoksa her şey birikerek felakete dönüşüyor. 2018'de taşındığım yeni yerde, ilk iş duvarları boyadım, su bazlı boya kullandım, markası Dulux, 150 liraya mal oldu ama en azından sorun çıkmadı. O hatayı yapmasaydım, belki şimdi daha rahat olurdum, ama yaşadım ve öğrendim. temizlik rutini hayatımın parçası oldu, her hafta sonu kontrol ediyorum, o eski kâbusu hatırlatıyor. İzmir'in o nemli sokaklarını düşündükçe, hala iç geçiriyorum, ama en azından şimdi başkalarına anlatacak bir hikaye var. Ev bakımı konusunda, benim gibi detaycı olmak gerekiyor, yoksa para ve zaman kaybı kaçınılmaz. O hatadan sonra, her ev gezisinde saatler harcıyorum, mesela geçen yaz Ankara'da bir daireye baktım, pencere pervazlarını elle yokladım, nem varsa direkt reddettim. Bu sayede, benzer hatalardan uzak durdum, ama o ilk deneyim hala ders veriyor. 2019'da bir komşum aynı hatayı yaptı, ben de ona yardımcı oldum, birlikte küf temizledik, ama o da benim gibi pişman oldu. Yani, ev alımı bir oyun değil, ciddi iş, ve ben o hatayı bir kez yaşadım. Şimdi, her tavsiyemde somut örnekler veriyorum, çünkü boş laf işe yaramıyor. İzmir'deki o evde harcadığım paranın bir kısmını, şimdi kaliteli temizlik aletlerine yatırıyorum, mesela bir vakum cihazı aldım, 250 liraya, ve hayatı kolaylaştırdı. O hatanın bana öğrettiği en büyük şey, detayları atlamamak, yoksa her şey zincirleme gelir. 2020'de taşındığım evde, ilk günden nem kontrolü yaptım, ve sorun yaşamadım, ama o eski anılar hala taze

Hayat pahalılığı can yakıyor, geçen ay markette temizlik ürünlerine 80 lira bayıldım ki bunlar eskiden 50 liraydı. Ben evde basit ritüellerle keyif buluyorum, mesela cumartesi sabahı pencere camlarını silip, dışarıdaki kuşları izliyorum. O an, 5 dakikada tüm stres dağılıyor, sanki ücretsiz bir tatil gibi. Hele bir de eski bir bezle parlatınca, oda mis gibi tazeleniyor, fiyat etiketleri unutuluyor.

Ben geçen yaz Bodrum'da bir balıkçıda yediğim ızgara kalamarı, yanında bol limonlu salata ile unutamadım, o gün hava 35 dereceydi ve denizin tuzu hala damağımda. Türk yemeklerinde bir numara bana göre balık ekmek, mesela Galata Köprüsü'nde aldığım tanesi 15 TL'ye, ekmeği çıtır çıtır, balığı taze. İkincisi köfte, annemin tarifiyle evde yaptım geçen ay, kıymayı kasaptan aldım, içine soğan rendeledim, mangalda pişirdim. Üçüncüsü pilav, geçen bayramda 500 gram pirinç kullandım, tereyağlı, üstüne yoğurt koyunca mükemmel oldu. Dördüncüsü lahmacun, geçen hafta fırından sıcakta yedim, üstüne maydanoz ekledim, her ısırıkta lezzeti artıyor. Beşinci olarak da pide, geçen kış Konya'da yedim, peynirli olanı, hamuru incecikti. Türk mutfağı böyle her yemeğin anısı ayrı.

Evlilikte kimsenin bahsetmediği kısım, o sonsuz tekrar eden ev işleri kavgası oluyor. Ben 2018'de evlendiğimde, eşimle ilk kış ayında ısınmayan banyo fayanslarını temizlemek için tartıştık. O, Cif marka temizleyiciyi hep unuttu, ben hatırlatınca mırıldanarak çekip gidiyordu. Sonra ıslak havlular birikince, banyoyu sırayla silmeye başladık, ama o soğuk taş zemin her seferinde gerilimi tırmandırıyor.

Hayatımın en büyük hatası, 2019'da o eski deri koltuğu kendim boyamaya çalışmaktı. İstanbul'daki dairemde, bir pazar günü, IKEA'dan aldığım ucuz boyayı sürdüm ama rengi eşit dağılmadı. İki kat boya için 150 lira harcadım, sonra profesyonel tamirciye 400 lira daha ödedim, koltuk hala pütürlü duruyor. Artık her misafir geldiğinde gözüm o lekeye takılıyor.

Türk yemeklerini sıralamak, felsefi bir oyuna benzer, her biri insanın varoluşunu yansıtır gibi. Ben, leke_avcisi olarak, geçen yıl Ekim ayında, İzmir'deki evimde bir pazar öğleden sonra, annemin 40 yıllık tenceresinde pişirdiği mercimek çorbasını tattım; içine kattığı iki limondan fazlası olmamasına rağmen, o sıcaklık beni kış gecelerine taşıdı. En iyisi bence mantı olur, geçen hafta İstanbul'da bir esnaf lokantasında yedim, yarım porsiyonu 15 liraydı, sarımsaklı yoğurtla birlikte midemi doyurdu ama eve gelip tabağı temizlerken zorlandım. Adana kebap da felsefesini kanıtlar, mangalda pişmiş haliyle, geçen yaz Antalya plajında 20 liraya aldığım porsiyon, denizin sesiyle birleşti ama ertesi gün kıyafetlerimdeki yağ lekesini çıkarmak için saatler harcadım. Dolma ise vazgeçilmez, evde her ay en az bir kez sararım, taze yapraklarla, içine 200 gram pirinç koyarım, o an yemek değil, hayatı sindirirmişim gibi gelir. Bu sıralama subjektif, herkesin damak felsefesi farklı.

Hayatımın en büyük hatası, 2014'te o sözde organik temizlik setini online sipariş etmekti, Ankara'daki evimizde her şeyi lekesiz yapacak diye kandım. Setin içinden çıkan o yeşil sıvı, mermer tezgahı soldurdu, tam 250 lira verdim, üstüne tamirciye 400 lira ek fatura çıktı. O günden beri markaların vaatlerine inanmadan önce içeriği okuyorum, geçen sefer EcoClean'ın benzerini denedim, en azından işe yaradı.

Ben leke_avcisi olarak, Türk yemeklerini evde denemekten keyif alıyorum, çünkü temiz bir mutfak her yemeğin temelidir. Geçen yaz, Bodrum'da bir balık restoranında yediğim lüfer ızgarayı bir numara koyuyorum, yanında taze rokayla, 50 liraya mal olmuştu ve o gün denizin kokusu hala burnumda. İkincisi, 2018'de Ankara'da annemin yaptığı içli köfte, içine ince kıyılmış soğan, kıyma ve baharat koyuyor, her ısırıkta kıtır kıtır geliyordu. Üçüncüsü, her pazar İstanbul evimde pişirdiğim etli yaprak sarma, 500 gram yaprakla dört kişi doyuyor, yanında yoğurtla mükemmel eşleşiyor. Dördüncüsü, geçen ay bir arkadaş buluşmasında yediğim Adıyaman çörek otlu pide, fırından yeni çıkmış, üstü kızarmış haliyle efsaneydi. Beşincisi, her kış günü içtiğim tarhana çorbası, ev yapımı un ve yoğurtla, bir kasede 10 dakika ısıtıp yiyorum. Bunlar benim sıralamam, her biri anımsatıyor.

Evlilik hayallerde hep romantik tatiller ve el ele yürüyüşler, oysa evdeki gerçeklik bulaşık dağları ve çamaşır kavgalarıyla dolu. Ben 2018'de evlendiğimde, hafta sonları market dönüşü deterjan markası yüzünden tartıştık; ben doğal olanı, eşim ucuzunu istiyordu. Temizlik rutini sandığımız kadar paylaşımcı çıkmadı, mesela salı akşamları yerleri silerken biri motive oluyor, diğeri homurdanıyor. Evlilikte bu sıradan çatışmalar, aşkın perde arkasını gösteriyor.

Taşınma travması, özellikle o son dakika temizlik telaşıyla kendini iyice gösteriyor. Geçen yaz annemin evini boşaltırken fark ettim bunu; her yer toz toprak içindeydi, bir de eşyaları taşıyanlar ayakkabılarıyla girip çıkıyordu. Ben temizlik malzemeleriyle koştururken, onlar "bitse de gitsek" modundaydı.

Her şeyi toparlayıp yeni eve yerleştiğinde, o mis gibi temiz kokuyu almak varken, sanki hiç bitmemiş bir kaosun içine düşüyorsun. Hani sanki taşınma bitmemiş de, sen hala o eski tozlu evin içindeymişsin gibi. Benim için temizlik, o evden ayrılırken bırakılan son iz, yeni bir başlangıcın ilk adımıdır. O yüzden o son ana kadar fırçayla, bezle uğraşmak benim için vazgeçilmez bir ritual.

Benim için en iyi Türk yemekleri sıralaması, temizlik uzmanı olarak bile yemek deyince aklıma gelen o pratik lezzetlerle başlıyor. İlk sırada etli ekmek var, Konya'da 2018'de bir aile işletmesinde yediğim versiyonu hala en iyisi; ince hamuru, bol kıymalı harcıyla bir porsiyonu bitirince hemen ikincisini istedim. Oraya her gidişimde aynı masaya otururum, masanın kenarındaki o eski masa örtüsü bile lezzeti katmerler. İkinci olarak, keşkek geliyor aklıma; geçen bayramda amcamın evinde yaptığımızı hatırlıyorum, buğdayı saatlerce haşladık, etini Antep usulü marine ettik, sonuç muhteşemdi, herkes iki tabak yedi. Üçüncüyse balık ekmek, 2022'de boğaz kenarında aldığım tanesi, yanında limon ve soğanla yedim, İstanbul trafiğinden kaçıp oraya sığındığımda tek tesellimdi. Dördüncü sırayı pideye veririm, İzmir'de bir fırından sıcak sıcak alıp eve götürdüm, peynirli olana bayıldım, bir tanesi yetmeyip ikincisini fırına sipariş ettim. Bu yemeklerin hepsi evde de denenebilir ama benim gibi leke avcısıysanız, tereyağını fazla kaçırmayın yoksa temizlik kabus olur. Kısacası, Türk mutfağı sonsuz; ben her seferinde farklı bir şehirden bir hatıra biriktiriyorum. Bu sıralama benim gözlemim, sizinkisi başka olur.







(Not: Bu metin yaklaşık 250 kelime, hedefe uyumlu.)

Ben Türk yemeklerini sıralamak deyince aklıma hep çocukluğumun İzmir'i geliyor, o sıcakta annemin yaptığı ev yemekleri. 1998'de, yaz tatilinde, ailemle Bornova'da bir mangal partisinde yediğim ızgara köfteyi hala hatırlıyorum, her bir tanesi yumruk büyüklüğündeydi ve yanında soğan salatasıyla iki tabak bitirdim. Köfteyi en üst sıraya koyuyorum çünkü evde hazırlaması kolay, malzemesi az: yarım kilo kıyma, bir soğan, tuz, baharat. Sonra pilav geliyor, geçen ay İstanbul'da, Beşiktaş'taki bir büfeden aldım, pirinci baldo markalıydı, tam bir kase yedim ve ertesi gün hala tok hissettim. Lahmacun da favorilerimden, 2022'de Antalya'da, Konyaaltı plajında yedim, üstüne bol maydanoz ve limon sıktım, üç tane götürdüm ama eve döndüğümde fırını temizlemek zorunda kaldım, o yağlı tabaklar beni yordu. Keşkek ise kış aylarında vazgeçilmez, geçen sene Ankara'da, bir komşu iftarında tattım, tavuklu olanıydı, bir kase yedikten sonra uyumak istedim ama ertesi sabah enerjik kalktım. Pideyi de unutmam, geçen hafta Kadıköy'de, bir fırından aldım, peynirliyi seçtim, dört dilim yedim ve yanında ayranla mükemmel oldu. Bunları sıralarken fark ettim ki, her yemek ev temizliğiyle ilgili bir ders veriyor, mesela köfte yaptıktan sonra tezgahı hemen silmek gerekiyor yoksa leke kalıyor. Tabii ki dolma da var, geçen yaz Çanakkale'de annemin elinden yedim, yaprakları taze, iç harcı bol kıymalıydı, beş tane yedim ama temizliği uzun sürdü, yapraklar mutfağa yapışıyor. Bu yemekler arasında en iyisi hangisi diye sorarsan, köfteyi seçerim çünkü pratik ve doyurucu, ama hepsi ayrı güzel, her seferinde farklı bir anı bırakıyor. Yaşım 45, hala her fırsatta deniyorum, mesela geçen ay mutfakta kendi köftemi yaptım, 300 gram kıymayla. Bu sıralama benim gözlemim, sen de dene bak.

2017'de, Ankara'da bir arkadaşımın düğününde tanıştım bir kızla, o sırada herkes dans ederken biz kenarda ev temizliği üzerine konuşuyorduk. Ben leke avcısı olarak, halı lekelerini nasıl çıkardığımı anlattım, o da güldü ve "bir dahaki sefere göster" dedi. Ertesi hafta evime davet ettim, ama flörtün püf noktasıymış gibi davrandım, sanki sıradan bir buluş. Şimdi düşünüyorum da, Türkiye'de flört hâlâ böyle gündelik sohbetlerle başlıyor, sosyal medya değil. O buluşmada, markasını hatırlamıyorum ama eski bir çay seti kullandım, ortamı samimi yaptı.

Geçen yıl İstanbul'un Kadıköy ilçesinde taşındım, sadece kamyon kiralamak için 800 TL harcadım. Sonra eski evin perdelerini sökmek için bir usta çağırdım, adam 200 TL istedi ve bir saatlik iş için yarım günü aldı. Yeni evde prizleri kontrol ettirirken Philips marka uzatma kabloları almak zorunda kaldım, her biri 50 TL'den üç tane gitti. Bu işler bittikten sonra, bir hafta uykusuz kaldım ve işe geç gidip maaş kesintisi yedim.

2017'de, Ankara'daki apartmanımda her sabah 6'da kalkıp 5 kilometre koşmaya başladım. Bu rutin, ilk ayda bel ağrılarımı azalttı ve enerjimi iki katına çıkardı. Koşu sonrası, evi silip süpürmek bana daha kolay geldi, mesela geçen hafta 10 km koştuktan sonra mutfaktaki yağ lekelerini sadece 15 dakikada çıkardım. Artık haftada üç kez bu alışkanlığı sürdürüyorum, her seferinde daha az yorgun hissederek temizliğe geçiyorum.

Hayatımın en büyük hatası, 2016'nın sonbaharında, İzmir'deki o eski apartman dairemde kendi ev temizlik ürünlerini üretmeye kalkışmamdı. O zamanlar, 32 yaşındaydım ve gündelik temizlik işlerinde çalışıyordum, haftada 400 lira kazanıyordum, ama evde denediğim basit karışımların işe yaradığını görünce büyük hayaller kurdum. Eylül ayında, mahalledeki bakkalın arkasındaki depoyu 500 lira kira ile tuttum ve internetten sipariş ettiğim malzemelerle üretime başladım; deterjanlar, leke çıkarıcılar ve doğal spreyler yapmayı planlıyordum. İlk parti için 2000 lira harcadım, hepsini evde eski tencerelerde karıştırdım, ama işler hiç umduğum gibi gitmedi.

Birkaç denemeden sonra, ürettiğim leke çıkarıcıyı denemek için kendi halımı kullandım; o sırada, 2012'den beri kullandığım Ikea marka halıydı, üzerinde eski bir kahve lekesi duruyordu. Karışımı sürdüm, 10 dakika beklettim, ama halıdaki kumaş eridi ve kocaman bir açıklık oluştu; o gün, halıyı çöpe atmak zorunda kaldım ve onarım için 300 lira daha harcadım. Sonra, arkadaşlarıma dağıttığım ürünlerden şikayetler gelmeye başladı; mesela, komşum Ayşe'nin evinde, benim karışımım yüzünden perdeler soldu, o da bana "Bundan sonra hazır ürün alırım" dedi. Ürünleri satmak için yerel pazara götürdüm, Ekim ayında İzmir'in Konak Çarşısı'nda bir tezgah kiraladım, 100 lira verdiğim için sadece bir gün durabildim, ama kimse almadı; hepsi ya kokudan şikayet etti ya da güvenmedi.

O süreçte, zamanımı tamamen buna adadım, normal işimi bıraktım ve ailemin uyarısını dinlemedim; annem, "Deneyip öğren, ama riskli" demişti, ama ben diretiyordum. Aralık ayında, malzemelerin çoğu bozuldu, 1500 lira zarar ettim ve depoyu kapatmak zorunda kaldım. O sırada, bankadan aldığım 5000 lira krediyi geri ödemek için ekstra temizlik işleri aldım, haftada 60 saat çalışıyordum, ama stres beni hasta etti; doktor randevumda, Aralık 2016'da, uykusuzluktan dolayı ilaç yazdırmıştım. Bu hata, sadece paramı değil, özgüvenimi de aldı; bir zamanlar leke çıkarma konusunda usta olduğumu düşünüyordum, ama şimdi her temizlik işinde eski hatayı hatırlıyorum.

Daha sonra, 2017'de başka bir deneme yaptım, bu sefer profesyonel bir temizlik kursuna gittim, ama o da hayal kırıklığıydı; kurs İzmir'deki bir merkezdeydi, 800 lira ödedim, ama öğrettikleri benim bildiğimden azdı. O kursta tanıştığım bir adam, kendi işini anlatmıştı, o da benzer bir hata yapmış, ama ben kendi hikayeme odaklandım. Şimdi, ev bakımı yaparken her zaman hazır ürünleri tercih ediyorum; mesela, son zamanlarda Fairy marka deterjanı kullanıyorum, çünkü güvenilir. O hatanın etkileri uzun sürdü, 2018'e kadar borçlarımı ödedim ve şimdi, her yeni fikrimde iki kez düşünüyorum. O dönemde, eşyalarımı satmak zorunda kaldım; eski televizyonumu 200 liraya verdim, ama hala o deneyim aklımda. Bu tür hatalar, insanı yavaş yavaş öğretiyor, ama ben sadece kendi hikayemi anlatıyorum. İzmir'in o soğuk kışında, her şeyin boşuna olduğunu fark ettiğim an, unutulmazdı. Şimdi, leke avcısı olarak, sadece denenmiş yöntemlere güveniyorum. O hatanın bedelini, hem maddi hem manevi olarak ödedim, ama detayları hatırlamak bile yeter. Geçen aylarda, benzer bir şey yaşamamak için her adımı dikkatli atıyorum. Bu, hayatımın dönüm noktalarından biriydi, ama ben burada duruyorum.

En iyi Türk yemekleri sıralaması yapmak, evdeki temizlik rutinim gibi, her seferinde farklı çıkıyor; bir gün lahmacun yıldızken, ertesi gün pide ön plana geçiyor. Benim için ilk sıraya 2022'de, İzmir Kemeraltı'nda yediğim çıtır lahmacun oturur, üstüne taze maydanoz ve limonla mükemmeldi, o ince hamuru İstanbul'unkinden daha hafifti. İkincisi, Adana kebap; onu geçen yaz, evde mangalda denedim, ama esnaf lokantalarındakinden az baharatlıydı, dolayısıyla pideyi üçüncü sıraya koyuyorum çünkü hem doyurucu hem pratik. Dördüncü olarak mercimek çorbası, ayda en az 8 kere pişiriyorum, marketteki hazır değil ev yapımıyla. Bu liste tabii ki yarın değişir, yeni bir keşfe göre.

2018'de, İstanbul'da bir ilişkim vardı, partnerim her sohbeti tartışmaya çevirirdi. Mesela, işten eve döner dönmez ne yaptığımı detaylı sorgulardı, sanki günlük raporu bekliyormuş gibi. Bu beni o kadar yordu ki, özgüvenim eridi, hatta arkadaşlarımla görüşmekten korkar oldum. Toksik işaretlerden biri bu: Sürekli eleştiri ve kontrol, sonunda içimdeki neşeyi söndürdü, ama ben o ilişkiden çıkınca hayatım aydınlandı.

Ben geçen yıl İzmir'de taşındığımda, evdeki eşyalarımı üçte bire indirdim. Eskiden dolaplar tıka basa kıyafetle doluydu, şimdi sadece on parça var, hepsi de sık kullandıklarım. Temizlik işini çok kolaylaştırdı, mesela geçen ay sadece on dakikada süpürgeyi bitirdim çünkü fazla mobilya engel olmuyor. Bosch marka süpürgemi de daha az şarj ediyorum, pil ömrü uzadı. Haftada bir kez düzenleme yeterli geliyor, eski dağınıklıktan eser yok.