leke_avcisi

2015'te Ankara'da ilk evimi tuttum, maaşım 1500 TL idi, kira tam 750 TL'yi yutuyordu. O günlerde yemek ve temizlik malzemelerini kısıtlı bütçeyle aldım, evi kendim silip süpürdüm. Marka olarak ucuz bir süpürgeyle başladım, haftada iki kez toz almayı alışkanlık haline getirdim. Kiranın yarısını götürdüğü zamanlarda, kendi temizlik rutinimi oturtmak bana en az 100 TL tasarruf ettirdi, çünkü dışarıdan yardım almadım. Pratik bilgi: Evde kendi deterjanını karıştır, sirke ve karbonatla lekeleri çıkarınca hem cebiniz rahatlıyor hem de ev ferahlaşıyor.

leke_avcisi

Arkadaşlıkların bitmesinin en yaygın sebebi, bence beklenti yönetememek. Özellikle de tek taraflı beklentiler. Ben, mesela, geçen sene evimi boyarken yardım beklediğim birkaç arkadaşım vardı. Akşam yemeği getirirler, en kötü halimi görsünler diye düşündüm. Ama kimse gelmedi, bir mesaj bile atmadı. O gün anladım ki, benim için "arkadaşlık" tanımıyla onlarınki farklıydı. O yüzden de o kadar emek verdiğim dostluklar çatır çatır kırıldı. Herkesin hayatı kendine, kimseyi bir kalıba sokmaya çalışmamak lazım.

25 yaşında yatırım yapmaya kalkınca ilk işim para biriktirmek oldu, ama o yaşta her ay faturalar ve kira arasında sıkışıyorsun. 2017'de İstanbul'da bir devlet bankasına gittim, danışman "Hangi fonda dursun paran?" diye sordu, ben de annemin evdeki kumbarasından kalan 1000 TL'yi yatırdım. O parayla birikim hesabı açtım, ilk ay faizi görünce şaşırdım, ama ertesi yıl enflasyonla eridi. Şimdi 30'larımda o deneyimi düşününce, gençken küçük adımlarla başlamak işe yarıyor. Tabii ben o zamanlar sadece birikimi temiz tutmaya çalışıyordum.

2015'te, İzmir'de bir balık restoranında eski okul arkadaşlarımla buluştuk, hesap 200 TL'yi buldu. Ben "ben öderim" deyince, diğer ikisi "yok ya, bölüşelim" diye diretince ortalık karıştı, herkes ne yediğini hatırlamaya çalıştı. O gün cebimde tam para yoktu, mecburen kredi kartı kullandık ama bozukluklar yüzünden garsonla uğraştık. Şimdi ben hep önceden söylüyorum, "kardeşim herkes kendi hesabını ödesin" diye, böylece kimsenin suratı asılmıyor ve akşam keyfi bozulmuyor. Geçen ay da Bodrum'da denedik, her kişi kendi içkisini ekledi, toplamda 5 dakika sürdü. Daha rahat yani.

leke_avcisi

Yıllar sonra memlekete dönüş hissi

On yıl sonra ilk kez döndüğümde İstanbul Sabiha Gökçen Havalimanı’ndan çıkar çıkmaz yüzüme çarpan o tanıdık, ağır hava beni geçmişe götürdü. Taksici eski şarkıları açmış, yolların üzerindeki tabelalar bile bir nostalji filtresinden geçip gelmiş gibiydi. Annemin evine vardığımda, kapıdaki eski paspasın bile yerinde durduğunu görmek şaşırttı beni. İçerideki koku, o yıllardır burnumda tüten lavanta ve turunçgil karışımı, değişmemişti. Yatak odamdaki perdenin kenarındaki küçük yırtık bile aynı duruyordu, sanki zaman o odada hiç akmamış gibiydi.

Geçen sene Ankara'da kendi dairemde yaşamaya başladığımda, evdeki işlerin bitmeyeceğini anladım. Her pazar sabahı tozları alır, rafları silerdim ama çarşamba günü geldiğinde her şey yeniden tozlanıyordu. Benim gibi leke avcısı biri olarak, geçen ay mutfakta bir yağ lekesiyle uğraştım; deterjanı iki kez uyguladım, sadece bir saat sürdü ama ertesi gün yeni bir leke belirdi. Bulaşıklar da cabası, akşam makineyi boşaltırım ama sabah kahvaltıdan sonra yığınlar oluşur. Haftada en az üç kez yerleri süpürmek zorunda kalıyorum, yoksa Ankara'nın tozu her yeri kaplıyor. Bu döngüden kaçış yok, her evde benzer hikaye.

leke_avcisi

Alerjisi olanların bahar çilesi

Mart sonu gelip de güneş yüzünü göstermeye başlayınca içimde bir korku belirir, kimseye anlatamam. O güzelim ilkbahar çiçekleri, yeşeren ağaçlar benim için bir kabusa dönüşüyor. Geçen sene Nisan ayında, Kadıköy’deki bir kafede otururken, burnum deli gibi akmaya, gözlerim sulanmaya başladı. Sanki bir musluk açılmıştı. Çantamda mutlaka bulundurduğum alerji ilacını o gün yanıma almamıştım, pişman oldum.

O anki rahatsızlığımla başa çıkmak için hemen yakındaki bir eczaneye koştum. Eczacıya durumu anlattığımda bana yeni nesil bir antihistaminik önerdi. Gerçekten de bir saat içinde rahatladım. Eski zamanlarda, annem evde adaçayı buharı falan yaptırırdı, şimdiki teknolojiyle kıyaslanamaz bile. Benim gibi alerjisi olanlara tavsiyem, asla ilacınızı yanınızdan ayırmayın. Bir de mümkünse bahar aylarında polen yoğunluğunun çok olduğu saatlerde dışarı çıkmamaya çalışın. Sabah erken saatler ve akşamüstü genelde daha riskli oluyor.

Evde de temizliğe ayrı bir özen gösteriyorum bu dönemde. Haftada iki kez nevresimleri yıkıyorum, yastık kılıflarını sık sık değiştiriyorum. Özellikle dışarıdan gelince kıyafetlerimi hemen çıkarıp havalandırıyorum. Koltukları, perdeleri de düzenli olarak süpürüyorum. Bu küçük detaylar bile alerjinin etkisini azaltmada çok işe yarıyor. Bir de pencere açmadan önce hava durumuna bakıp polen oranını kontrol etmek de iyi bir alışkanlık oldu bende.

Geçen yıl, 2023 sonbaharında, bir Philips airfryer kaptım, 600 TL'ye. İlk günlerde yağsız patates kızartmasıyla mutfağı temiz tuttum, eski fırına göre çok daha az duman çıkıyordu. Ama sonra tel sepetini her yıkayışım bulaşık makinesine ekstra yük oldu, tezgah üstü daraldı, kablo her yere dolandı. Şimdi rafta eski tost makinesiyle yan yana duruyor, ikisi de aynı kaderi paylaşıyor. Benim deneyimimde, başlangıçtaki kolaylık, bakım zorluğuyla çabuk değişti.

leke_avcisi

freelancer olmanın türkiye'deki zorlukları: eskiden ne güzeldi, bir iş buldum mu tamam derdik. şimdi sadece iş bulmak yetmiyor, o parayı nasıl alacağım, vergisini nasıl ödeyeceğim derdi başlıyor. 2017'de falan bir arkadaşım yurt dışından bir proje almıştı, 1000 dolarcık, o zamanlar iyi paraydı. paypal'a yatar, o da anında hesaba geçerdi. öyle bir vergi derdi, evrak işi yoktu.

şimdi ise durum farklı. geçen sene ocak ayında, küçük bir metin çevirisi işi geldi. 300 euro falandı, havalimanında bir tanıdık vasıtasıyla çekmiştim parayı. bankalar euro'yu öyle bir kurdan çeviriyor ki, sanki döviz bürosunda pazarlık yapıyorsun. bir de üzerine bu "gelir belgesi" meselesi çıktı. eskiden defter tutmak, fatura kesmek gibi şeyler sadece esnaf içindi. şimdi evden çalışan herkesin bir muhasebecisi olması gerekiyor sanki.

düşünsene, beş yıl önce bilgisayarın başına oturup işini yapıyordun, kafan rahattı. şimdi her ayın sonu geldi mi "acaba bu ay ne kadar vergi çıkacak" stresi başlıyor. bir de şu upwork, fiverr gibi platformlar var, oradan iş alıyorsun, onlar zaten komisyonunu kesiyor. üzerine bir de bizim devletin kestiği vergiler eklenince, eline geçen para epey bir azalıyor. sanki yurt dışına çalışmak bir lüksmüş gibi muamele görüyoruz.

2020'de Ankara'da, ev temizliği işlerinden biriktirdiğim 5000 TL'yi gram altına yatırdım, o sırada gram fiyatı 400 TL'ydi. Aynı miktarla euro alsaydım, kur 7 TL civarındaydı ve şimdi 34 TL'ye çıkmış olsa da, altınımın değeri 2500 TL'ye fırladı. Benim gibi küçük yatırımcılar için altın, dövizin o sürekli dalgalanmasına göre daha öngörülebilir hissettiriyor, geçen ay amcamın döviz kaybını duyunca sevindim doğrusu. 2023'te o parayla yeni bir vakum aldım, altın sayesinde.

leke_avcisi

Mesajlaşmada yanlış anlaşılmanın verdiği stres

Bundan birkaç yıl önceydi, İstanbul'daki eski evimde oturuyordum. Yatak odasının penceresinden dışarı bakarken, komşunun çamaşır ipinde sallanan çarşaflara takıldı gözüm. O sırada kuzenim Elif'e bir mesaj attım. Birkaç gün önce benden ödünç aldığı ütüyü istemiştim, o da "getireyim mi?" diye sordu. Ben de "fark etmez" yazdım. Aslında demek istediğim, "ne zaman getirirsen olur, sana uyarım" idi. Ama o mesajı, sanki "önemli değil, istemiyorum" gibi anlamış.

Akşam aradı, sesi bir tuhaftı. "Ütüyü getirmeyeyim mi? Kalsın mı sende?" dedi. Şaşırdım tabii. "Yok canım, ne alaka?" dedim. Meğer benim "fark etmez" dememi, "boş ver" gibi algılamış. Sanki ben ona kızmışım da, "istemiyorum" der gibi yazmışım. Mesajlaşmada bu ton meselesi beni bazen çıldırtıyor. Yüz yüze konuşurken bir gülümseme, bir el hareketiyle ne demek istediğini anlarsın. Ama telefonda, o beyaz ekran üzerinde sadece harfler var.

Bir keresinde de Ankara'daki bir arkadaşıma, "işin bitince ara" diye yazdım. O da "tamam" diye cevap verdi. Bekledim, bekledim, aramadı. Ertesi gün sordum, "arayamadın mı?" diye. Bana dedi ki, "senin işin bitince ara dedin, benim işim bitmedi ki." Ben onun işi bitince beni aramasını kastetmiştim, o ise benim işimin bitmesini beklemiş. Sanki ben ona, "benim işim bitince ben seni arayayım" demişim gibi. Bu durumlar bazen ufak tefek yanlış anlaşılmalar olsa da, bazı zamanlar gereksiz gerginliklere yol açabiliyor.

Özellikle resmi olmayan sohbetlerde, iki kelimelik cevaplar, "ok" veya "peki" gibi ifadeler, karşı tarafın kafasında bambaşka senaryolar oluşturabiliyor. Ben genellikle bu yüzden daha açıklayıcı yazmaya çalışıyorum. Bir de kalp emojisi falan ekliyorum ki, aman yanlış anlaşılmasın. Temizlik ürünleri alırken bile, "hangi renkten alayım?" diye sorulduğunda, "fark etmez, hangisi varsa" demek yerine, "mavi olursa iyi olur, yoksa yeşil de olur" diye detay veririm. Ne olur ne olmaz.

Ben geçen yıl Ankara'da Xiaomi airfryer'ı 800 liraya kaptım, ilk hafta balık ve patates kızartmasıyla coştum. Mutfak gerçekten az yağlı kalıyor ama sepetindeki delikler her seferinde zor temizleniyor, fırçayla ovuştur ovuştur 10 dakika sürüyor. Şimdi balkon köşesinde unutulmuş, toz topluyor ve ben hâlâ klasik tava kullanıyorum.

Benim gibi bir leke avcısı için araba sahibi olmak, eskiden temizlik seanslarını keyifli bir hobi haline getirirken şimdi tam bir mali felaket. 2012'de ilk arabamı, o ikinci el Renault Clio'yu 12 bin liraya almıştım; yıllık MTV'si 400 lira tutuyordu, yakıt 4.5 lira, ve ben her hafta sonu evin bahçesinde yıkayıp parlatıyordum. Şimdi 2024'te, aynı modelin vergisi 4 bin liraya fırlamış, benzin 25 lira, bir de üstüne bakım masrafları eklenince, sanki arabayı değil, bir canavarı besliyorum. Geçen yaz, Ankara'da bir tamirhanede fren balatalarını değiştirmek 1500 lira tuttu; o parayla eskiden iki araba alırdım. Alaycıyım, ama gerçek bu: Trafikte debelenirken, cebimdeki her kuruşun arabanın egzozundan uçup gittiğini hissediyorum. 2023'te İstanbul'da yakıt faturası 5000 lirayı buldu, o da sadece şehir içi gezmeler için. Araba almak hayalin parçasıydı, ama şimdi her ödeme hatırlatmasıyla gülüyorum kendi kendime, "Ne güzel yatırım, değil mi?" Benim deneyimimden bildiğim, temiz tutmak için harcadığım saatler bile maliyetini unutturmuyor. Yakıt fiyatları resmen roket gibi, geçen ay 20 litre almak için 500 lira ödedim, o parayla evi baştan aşağı silerdim. Türkiye'de araba sahibi olmak, orta sınıfın yeni lüksüymüş gibi, ama faturalar her ay tokatlıyor. 2015'te aldığım aracın sigortası 800 liraydı, şimdi 3500 lira; ne değişti, her şey mi altın kaplandı? Benim gibi pratik adamlar için, bu maliyetler yüzünden araba yerine bisiklete geçmek cazip geliyor, ama o da trafikte hayatta kalma savaşı. Geçen sefer, İzmir'de bir oto yıkamada 200 lira bıraktım, sadece dışını parlattılar, sanki o parayı silmek için. Araba masrafları böyle artınca, insan "Neden sahip olayım ki?" diye düşünüyor, ama işte, hayat bu. Benim gözlemim, her yıl biraz daha fazla harcıyoruz, sanki araba bizi değil, biz arabayı taşıyoruz. Yakıt istasyonunda sıra beklerken, eski günleri hatırlıyorum, ama şu anki fiyatlara bakınca içimden "Komik değil mi?" diyorum. Türkiye'de bu işin maliyeti, benim cebimi epey yoruyor.

Türkiye'de flört kültürü, 90'larda daha yüz yüze ve mektupla ilerlerken, şimdi tamamen dijitalleşti. 2005'te Ankara'da bir kafede tanıştığım kıza, sohbet edip randevu ayarlamak için üç gün uğraşmıştım, oysa bugün bir Instagram beğenisiyle işler başlıyor. Benim gibi 40'larında olanlar için bu hızlı tempo yorucu, çünkü o dönemlerde bir mesaj atmak bile büyük adım sayılıyordu. Şimdi ise, bir WhatsApp emojisiyle ilişkiler dağılabiliyor ya da yeni baştan kuruluyor. Örneğin, geçen yıl bir arkadaşıma İstanbul trafiğinde mesajlaştığımızda, kalp emojisi attıktan sonra ertesi gün buluşma ayarladık ama ertesi hafta silindi gitti. Bu değişim, eskiden daha samimi olsa da şimdi daha pratik hissettiriyor.

2005'te ilk arabamı aldım, Ankara'da yaşayan bir temizlik meraklısı olarak o zamanlar Fiat Uno'yu 12 bin liraya kaptım. Araba sahibi olmak bana ev temizliğinden hallice gelmişti, haftada bir yağını değiştirmek için ustaya 50 lira verirdim. O dönem yakıt fiyatı 2.5 lira, şehir içinde 50 lirayla 300 kilometre yol yapardım.

Şimdi 2024'te aynı arabayı elden geçirmek istesem, yedek parça fiyatları uçmuş durumda. Geçen ay İstanbul'da bir Fiat servisine uğradım, fren balataları için 1500 lira istediler, oysa 2010'da sadece 200 liraya çıkmıştı iş. Sigorta primi de cabası, geçen sene aracıma 2500 lira ödedim, o zamanlar 500 lirayla hallediyordum. Vergi ve bakım derken, asgari ücretle araba beslemek neredeyse imkansız, geçen yaz Bodrum yolunda benzinciye 400 lira bıraktım tek seferde. Arabamın LPG dönüşümünü 2012'de 800 liraya yaptırmıştım, şimdi aynı iş 5000 lirayı bulur diyorlar. Benim gibi orta sınıf için bu maliyetler hayatı zorlaştırıyor, geçen hafta Ankara trafiğinde yolda kalan bir sürücüye yardım ettim, cebinde yakıt parası yokmuş. 2018'den beri her yıl araç muayenesine 300 lira veriyorum, bu sefer 600 oldu, detaylı kontrol şart. Yakıt dışında lastik ve filtre masrafları da katlanıyor, geçen ay bir Michelin seti için 2500 lira ödedim, oysa 2015'te 1000 liraydı. Türkiye'de araba sahibi olmak artık sadece yakıt değil, her ay bir bütçe oyunu. Benim ev bakımındaki gibi, her şeyi zamanında takip etmezsen fatura katlanır. 2023'te bir arkadaşımın arabası tamirden 10 bin lira çıktı, o parayla o zamanlar ikinci el bir araba alırdık. Yakıt fiyatları 7 liradan 25 liraya zıpladı, geçen ay İstanbul'dan Ankara'ya gitmek için 800 lira harcadım, oysa 2010'da 200 liraya bitiyordu. Araba sahibi olmanın keyfi var ama cebi yakıyor, benim gibi temizlikte titiz olanlar için bakım masrafı ekstra dert. 2022'de bir Honda Civic baktım, sıfır fiyatı 1 milyon lira, o parayla o zamanlar iki araba alırdım. İşte böyle, maliyetler artınca insan ikinci el piyasasına saplanıyor. Ankara'da 2019'da sattığım arabayı şimdi 50 bin liraya alamazsın, en

Mobil oyunlar, hele ki 2020 pandemisinde evde tıkıldığım o aylarda, zamanımı adeta yutuyor. Benim için Fortnite'ın battle royale moduna takılmıştım, her akşam yemeğinden sonra bir parti daha diye diye gece yarısını geçirdim. 15 Temmuz 2020'de, Ankara'daki evimde saat 02:00'ye kadar oynadım, ertesi gün işe gitmek için uykusuz kalmıştım. Her zafer, aslında kayıp hissi veriyor, sanki hayatın gerçek maçlarını kaçırıyormuşum gibi. Oyunlar zihin hapishanesi, özgür zamanı zincirliyor.

Sevgililer günü baskısı her yıl aynı: AVM'lerde kalp şeklinde çikolatalar, pahalı çiçekler ve hediye paketleri sanki zorunlu gibi dayatılıyor. 2022'de İstanbul'da Taksim'de dolaşırken bir çiçekçide çalışan kadın bana "Hediye almazsan sevgilin üzülür" dedi, ben de "Benim sevgilim Netflix aboneliği" diye cevap verdim, o güldü ama ben içimden sinirlendim. Bu baskı yüzünden yalnız olanlar ya da ilişki yaşayanlar sürekli kıyaslanıyor, sanki mutluluk sadece pahalı bir yemekle geliyor. O yüzden kendi takvimini yarat, 14 Şubat'ı değil, kendi anılarını kutla.

Ben 2014'te, Ankara'da öğrenci evinde, bilgisayarımın hafızası korsan oyunlarla doluyken, etik bir sorgulama yaşamıştım. Mesela, The Witcher 3'ü 5 liraya indirdiğimde, CD Projekt'in aylarca süren çalışmasını düşünmeden geçiyordum. Felsefi açıdan, bir oyunu çalmak, yaratıcının ruhunu yok etmek gibi; tıpkı evde kullandığım orijinal deterjan markalarının, sahtelerini tercih etmemek gibi bir şey. Şimdi, Steam'den alım yapıyorum, mesela geçen yıl 40 euroluk bir paketle koleksiyonumu genişlettim. Bu, hem kaliteyi garanti ediyor hem de o dünyanın parçası olmayı hissettiriyor.

30 yaşımda para biriktirmek, 2022'de İzmir'de freelance temizlik işleriyle uğraşırken hiç kolay olmadı. Aylık ortalama 3.500 TL kazanıyordum, ama kira 900 TL, elektrik-su 400 TL, market alışverişi 600 TL'ye çıkınca geriye 1.600 TL kalıyordu. Ben bunun 800 TL'sini her ay ayrı bir kumbaraya atıyordum, hatta o kumbarayı mutfak dolabına saklıyordum. Sonunda bir yıl sonra 9.600 TL biriktirdim ve bunu ikinci el bir araba için kullandım, ama şimdi görüyorum ki düzenli küçük tasarruflar en büyük farkı yaratıyor.

Sokak lezzetleri tartışması benim için aslında bir yaşam felsefesi. Hani bazıları der ya, "en iyisi şudur, gerisi yalan" diye, ben o kadar keskin değilim. Ama kabul edelim, bazıları gerçekten ruhumuza işliyor. Mesela ben, 2019 yazı, İzmir Kordon'da akşamüstü yürüyüş yaparken denk geldiğim seyyar midyeciyi unutamıyorum. O sıcak havada, deniz kokusuna karışan midye buharı, limonun ekşiliği... Adım başı döner satan yerlere bin basar benim için.

Şimdi Avrupa'da da döner var, kabul. Berlin'de Kottbusser Tor'da yediğim döner de fena değildi hani, ama İstanbul'daki o midye dolma keyfinin yerini tutmuyor. Orada bir sosyallik var, bir ritüel var. Gece yarısı arkadaşlarınla Kadıköy'de bir büfenin önünde, ayakta, o buharlı, sıcacık ıslak hamburgeri mideye indirmek, yanında soğuk bir ayranla... O anın kendisi lezzeti katlıyor. Yemeğin sadece damakta bıraktığı tat değil, onu yediğin ortam, yanındaki insanlar, o anki ruh halin de çok önemli.

Bana kalırsa, sokak lezzetlerinin "en iyisi" diye bir şey yok. En iyi, senin o anki ihtiyacını karşılayan, sana en çok keyif veren lezzettir. Bazen bir simit olur bu, bazen bir kestane. Kışın soğukta, Taksim Meydanı'nda elini ısıtan bir kestane kebap, yazın sıcağında buz gibi bir limonata... Hatta ben geçen yıl, 2023 baharında, Fethiye'de bir balık ekmek denedim. O kadar taze, o kadar lezzetliydi ki, lüks bir restoranda yediğim en pahalı yemeği unutturdu. O yüzden, bir sokak lezzeti tartışmasına girdiğimde, benim için her zaman "o anki duygu" kazanır.

Ev dekorasyonunda en büyük hatalardan biri, pencere önlerini ağır perdelerle kapatmak. Ben 2015'te Ankara'da küçük dairemde, Ikea'nın kalın kadife perdelerini asmıştım, odayı karanlığa boğmuştu. Hava alımı azaldı, nem kokusu yerleşti, temizlikte zorlandım. Doğal ışık yerine lambalara güvenince, elektrik faturası da iki katına çıktı.

Noter işlemleri neden bu kadar fahiş fiyatlara çıkıyor, anlamıyorum. Geçen yıl, Ankara'da bir ev satışı için noter onayını aldım, sadece iki sayfa evrak için 750 lira ödedim. Benim gibi sıradan bir temizlik tutkunu için bu, zaten daralan bütçeyi daha da sıkıyor – o parayla evin her köşesini deterjanla silerdim. İşlem beş dakika sürdü, ama fatura cebimi yaktı, sanki noterler para basıyor.

Yabancı dil öğrenmenin en etkili yolu, bence sürekli konuşma pratiği yapmak. 2016'da Paris'te kaldığım hostelde, her sabah kahvaltıda Fransız ev arkadaşlarımla sohbet ettim, basit cümlelerle başladım ama bir ayda kelimeler akmaya başladı. Mesela, ekmek almak için fırında "bonjour, une baguette s'il vous plaît" dedim ve yanlışlarımı düzelttiler. Bu pratik, gramer kitaplarından daha hızlı sonuç verdi, her gün en az yarım saat konuşursan kelimeler kalıcı oluyor. dil öğrenmek için gerçek hayattaki etkileşim, en güvenilir yöntem.

E-Devlet şifresini unutmak mı? Benim için geçen yıl, tam Ağustos 2022'de, Ankara'da yaşayan bir temizlik tutkunu olarak büyük bir baş ağrısı oldu. Şifreyi değiştirmek için PTT şubesine gitmek zorunda kaldım, elimde kimlik kartı, eski fatura ve bir şişe suyla sıcakta yarım saat sıra bekledim. Memur hanım "Yine mi unuttunuz?" dedi, ses tonundan anladım ki bu durum pek yabancı değil.

O gün, evdeki işleri bırakıp yola çıktım, çünkü online başvurularım kilitlenmişti; hem sağlık randevusu hem de vergi borcu kontrolü yarım kaldı. Şifreyi hatırlamak için telefon notlarına yazmıştım ama o defteri nereye koyduğumu bile unuttum, sonuçta her seferinde baştan başlamak zorunda kalıyorsun. Benzer bir şey 2021'de de başıma gelmişti, o zamanlar İstanbul'da öğrenciydim, acil bir belge için koşuşturmuştum. Bu krizler zaman kaybı yaratıyor, hele ki pandemi döneminde online her şey hayat kurtarıcıyken.

Pratik bir yol aradım, mesela şifreyi güvenli bir app'a kaydetmeyi denedim ama o da bazen sorun çıkarıyor. Benim gibi unutkanlar için, en azından evde bir deftere yazıp saklamak işe yarıyor, tabii onu da kaybetmemek şartıyla. O gün şubeden çıktıktan sonra, eve dönüp temizlik yaparken bile sinirimi atamadım, zira bu bürokratik engeller hayatı zorlaştırıyor. Temmuz sıcağında o kalabalıkta durmak, bana bir kez daha gösterdi ki, bu tür detaylar insanın gündelik akışını bozuyor. Yaklaşık iki saatlik bir uğraşın ardından yeni şifreyi aldım, ama ertesi gün yine aynı döngüye gireceğimi biliyordum. Bu durum, sıradan bir unutkanlık olmaktan çıkıp günlük bir meydan okuma haline geliyor, hele ki her online işlemde tekrar tekrar aynı engelle karşılaşınca. yılın o döneminde, ben de benzer hatalardan ders çıkarıp daha dikkatli olmaya çalıştım, ama sonuçta insanız, unutuyoruz.

İstanbul’dan ayrılıp Bodrum’un bir sahil kasabasına yerleşeli 7 yıl oldu, 2017’nin yazında taşındım. O zamanlar trafik yüzünden sinirlerim bozulmuştu, her sabah 2 saat yolda geçiyordu, ama şimdi o kabus bitti. Evde daha fazla vakit bulunca, ev bakımı işlerine daldım; mesela bahçeye diktiğim zeytin ağaçları, her bahar sulayıp buduyorum, geçen sene 15 kilo zeytin topladım. Taşınmak isteyenlere şunu diyebilirim, büyükşehirin koşturmacası yerine sakinlik iyi geliyor ama her şey göründüğü gibi değil.

Öncelikle, ev bulma süreci berbat olabiliyor. Ben taşınmadan önce 3 ay araştırma yaptım, emlak sitelerinde onlarca ilan inceledim, sonunda bir eski taş evi 250 bin liraya aldım. O evin mutfağı küçücük çıkınca, temizlik rutinim değişti; eskiden İstanbul’da büyük evde haftada bir genel temizlik yeterken, burada nemden dolayı her hafta banyo fayanslarını silmem gerekiyor. Mesela, geçen yıl ocak ayında şiddetli yağmurla birlikte küf sorunu yaşadım, markası Belluz olan bir küf temizleyiciyi denedim, 50 liraya aldım, o sayede duvarları kurtardım. Siz de taşınırken, evin konumuna göre bakım masraflarını hesaplayın, yoksa sürpriz faturalar çıkar.

Büyükşehirden kaçınca, günlük hayat daha yavaş akıyor. Benim gibi leke avcısıysanız, bu yavaşlık fırsata dönüşüyor; mesela sabahları erken kalkıp evi silkeleme şansım var, geçen sefer çamaşır makinesini balkona taşıdım, orada yıkadım ki güneşle kurusun, deterjan olarak Ariel kullandım, bir paketi 30 yıkamaya yetti. Ama alışveriş meselesi zor, kasabada süpermarketler az, geçen ay un almak için 10 km yol gittim, trafiksiz yollarda bile 20 dakika sürüyor. İstanbul’da her köşe başında bakkal varken, burada stok yapmayı öğreniyorsunuz; ben buzdolabını düzenledim, her hafta taze sebze alıp, 5 kiloluk kavanozlara turşu kuruyorum. Taşınma kararı alırken, bu lojistik detayları düşünün, yoksa ilk ay strese girersiniz.

Ev bakımında en büyük fark, doğal malzemelerle çalışmak. Bodrum’da deniz havası yüzünden mobilyalar çabuk eskidi, geçen sene IKEA’dan aldığım koltukları yeniledim, sirke ve limon karışımıyla sildim, maliyet 20 lira tuttu. Oysa İstanbul’da profesyonel temizlikçi çağırırdım, aylık 300 lira verirdim. Şimdi kendim hallediyorum, bu sayede para biriktirdim, mesela geçen yıl o parayla bahçe ekipmanları aldım. Ama yazın turist akını olunca, mahalle gürültüsü artıyor; temmuz ayında komşu evde parti yapanları duyuyordum, duvarları yalıtmak için köpük malzeme kullandım, 100 liraya mal oldu. Siz de taşınırsanız, mevsimlere göre evi hazırlayın, yoksa huzur bozulur.