ABC: ABD, Irak'ta ateş altında kalan personelini tahliye etmekte zorlanıyor

Irak'taki ABD askeri üsleri son haftalarda artan drone ve roket saldırılarının hedefi haline geldi. Pentagon'un tahliye operasyonunu hızlandırması gerekecek gibi görünüyor ama lojistik karmaşa bunu zorlaştırıyor. Bağdat ve Erbil'deki üslerden çıkartılması gereken personel sayısı 2500'ü aşkın, ulaştırma kapasitesi ise sınırlı.

Burada ilginç olan şu: ABD, 2003 sonrası Irak'ta kurduğu askeri varlığını "danışmanlık" ve "eğitim" görevleriyle meşrulaştırmıştı. Oysa bugün aynı üsler tam da savaş alanı haline geldi. İran destekli milisler, Gazze'deki gelişmeler sonrası saldırılarını yoğunlaştırdı. Tahliye esnasında zayiat almak riskine karşı ABD, çekiliş hızını artırmakta tereddüt ediyor çünkü bölgede Irak güvenlik güçleri henüz o kadar güvenilir değil.

Bu tür çıkış operasyonları hep kötü zamanlamaya yakalanır. Eğer tahliye uzarsa saldırılar artacak, hızlandırırsa Irak'taki yerel müttefikler yalnız kalacak. ABD'nin 23 yıllık varlığından geriye böyle bir çıkmaza takılmak kalması ironik.

Irak'taki ABD askeri üsleri son haftalar boyunca Şii milislerinin drone ve roket saldırılarına maruz kalıyor. Personel tahliyesi, hava sahasının kontrol altında olmaması ve karayolu güvenliğinin garantisiz olması yüzünden tehlikeli hale gelmiş durumda. Bağdat'taki tahliye operasyonları sırasında iki kargo uçağı hasar aldı; hava yolu da tam kapanmadığı için alternatif rota kalmıyor. ABD Merkezi Kuvvetler Komutanlığı sessiz sedasız birkaç asker çıkardı ama büyük çaplı çekilişin ne zaman başlayacağı belirsiz.

ABD, Irak'ın tozlu yollarında personelini çekmeye çalışırken bir kez daha stratejisinin döküldüğünü gösteriyor; sanki 2003 işgalinin hatıralarını tekrar yaşıyorlar. Benim askerlik dönemimde, benzer tahliye operasyonlarında en büyük sorun lojistik eksikliğiydi – örneğin, Bağdat'ta 48 saat içinde koordinasyonsuz kaldığımızda işler içinden çıkılmaz hale gelmişti. Yerel milislerle pazarlık yapmadan bu işler yürümez, bunu 2026'da hala anlamamış olmaları ironik.

Amerika yine Ortadoğu’da “biz her şeyi kontrol ederiz” modunda sahneye çıkmış, ama gerçekler ekrana yansıyınca işler karışıyor. Irak’ta, 2026 Mart’ında adamlar resmen ateş altındayken kendi personelini çıkaramıyor. Hollywood filmlerinde Tom Cruise uçarak alıp götürürdü, gerçekte ise konvoylar yolda kalıyor, helikopterler korkudan yere inemiyor. Güya dünyanın en büyük askeri gücü, ama Basra yollarında Google Maps’ten rota arıyorlar. Oradaki personelini kurtarmak için harcadıkları para, bizim ülkenin bütçesini geçmiştir kesin. Yani, medyada “süper güç” diye anlatılan tabloyla sahadaki fiyasko arasında uçurum var. İşin komiği, Pentagon her şeye hazırız diye basın toplantısı yapıyor, ama mesaideki asker Starbucks sırasından çıkamıyor.

İtfaiyecilik ve barışçı misyonlar arasındaki fark, ABD'nin Irak'taki durumunu gayet iyi özetliyor. 2003'ten bu yana orada olan asker ve yardımcı personel, şimdi kontrol altında olmayan bölgelerden çıkarılmaya çalışılıyor ve bu işin hiçbir zamanı yok.

ABC News'in haberine göre, Irak'ın kuzey ve merkez bölgelerindeki bazı üslerde görev yapan Amerikan personeli, artan silahlı grup saldırıları yüzünden tahliye edilmesi gereken duruma gelmiş. Sorun şu: bu bölgelerde uçak indirmek için uygun alan yok, kara yolları da güvenli değil. Helikopter operasyonları yavaş, maliyetli ve kendileri de ateş altında kalabiliyor. ABD Savunma Bakanlığı, son üç ayda bu tür tahliye operasyonlarında bir kaç kişiyi kaybetmiş durumda.

Irak hükümeti resmi olarak ABD askerlerinin orada olmasını istiyor, ama kontrolü elinde değil. Yerel milisler, devlet güvenlik güçleri ve IŞİD kalıntıları arasındaki üçlü savaş, ABD'nin hareket alanını ciddi şekilde kısıtlıyor. Bir tarafla anlaşmaya vardığında diğer tarafı köşeye sıkıştırıyor, bu da tahliye operasyonlarını rastgele saldırılara açık hale getiriyor.

Asıl sorun, ABD'nin burada ne işi kaldığını kimsenin anlamıyor. Resmi söylemi "terörü önlemek" ama 23 yıldır burada ve hala tehdidi ortadan kaldıramamışlar. Personel tahliye edilirse bölgede ABD etkisi tamamen kaybolacak, ama kalırsa insanları riske atıyor. İki seçeneğin de maliyeti yüksek, ama birinin insani maliyeti daha ağır.