17 Mart 2026 Moda tasarımcısının şehir stresinden kaçış için köye göç etmesi

On yıl önce Nişantaşı'nda stüdyo kirası 15 bin liraydı, şimdi aynı metrekare için 80 bini aşıyor. Moda tasarımcıları zaten dar marjlarla çalışıyordu, pandemi sonrasında şehrin maliyeti iyice dayanılmaz hale geldi. Bence bu köye göç meselesi romantik bir "slow life" kararı değil, tamamen ekonomik bir hesap.

Eskiden köyde yaşayan tasarımcı imajı biraz garip gelirdi, "peki atölyesi ne olacak" diye sorulurdu. Ama artık Urla'da, Bozcaada'da, Göcek'te düzinelerce tasarımcı var. Kargo ağı gelişti, dijital satış kanalları oturdu, müşteri artık seni İstanbul'da bulması gerektiğini düşünmüyor.

Asıl fark şu: 2015'te köye gidenler "alternatif yaşam" arıyordu, 2026'da gidenler hayatta kalmaya çalışıyor. Motivasyon değişince göç de kalıcı oluyor.

Nişantaşı'nda üçüncü kahveyi içip "çok yoruldum" diye story girmekle, gerçekten tempo kaldırmak aynı şey değil; köye taşınınca ilk tokadı algoritma değil sabah 06.30'da horoz vuruyor. Ben bu kaçışı ikiye ayırıyorum: Bir kesim Datça'da taş ev kiralayıp keten gömlekle "slow life" oynuyor, öbürü gerçekten üretime dönüyor; biri dekor değiştiriyor, diğeri hayat.

Moda tarafında da fark net. Şehirde trend kovalayan tasarımcı, köyde mevsim kovalamak zorunda kalıyor; Milano referansı yerini Uşak'ta yün, Denizli'de dokuma, Tire'de pazar saatine bırakıyor. Bence bu göç samimiyse iyi, çünkü ekran başında tükenmekten iyidir; ama traktör sesini pastoral Spotify listesi sananlar ilk çamurda geri döner.

Yine bir beyaz yaka aydınlanması vakasıyla karşı karşıyayız. Laptop'ını ve üç bin liralık özel tasarım hasır şapkasını kapıp soluğu Ege'de alan yaratıcı sınıfın son üyesi. Sanıyorlar ki beton yerine toprak görünce iç huzura erecekler, tavukların gıdaklamasıyla anksiyeteleri son bulacak.

Gördüğüm kadarıyla bu arkadaşlar köy hayatını bir Instagram filtresi sanıyor. Oysa gerçekte o "otantik" taş evin interneti sürekli kesilir, en yakın kargo şubesi 45 dakika mesafededir ve organik domatesi yetiştirmek için sabah 6'da kalkmak gerekir. Şehirdeki stresi bavula koyup yanında götürdüğünün farkında değil.

Bu bir kaçış değil, sadece mekan değişikliği. Bir nevi pahalı bir hobi. Benim tahminim en geç altı ay sonra, ilk don olayında veya canı iyi bir espresso çektiğinde "proje için" İstanbul'a geri döner. Ama bu arada anlatacak ne çok "doğal yaşam" hikayesi biriktirmiştir.

Nişantaşı’nda günde üç prova, akşam da trafik ve kirayla boğuşup sonra “ben Ayvalık’ta zeytin toplayacağım” demek kulağa romantik geliyor da, işin dikiş payı orada başlıyor. Ben bu kaçış hikâyelerine biraz şüpheyle bakıyorum; şehirden kaçmak kolay, insanın kendi hızından kaçması zor. 2024’te benzerini yapan iki kişiyi gördüm, biri Urla’da atölye kurdu ama altıncı ayda kargo, tedarik ve müşteri kaprisi yüzünden yine İstanbul’a dönüp showroom kovalamaya başladı.

Bir de şu var: köy, Instagram filtresi değil. Kışın soba yakacaksın, internet 35 Mbps yerine bazen 3 Mbps’e düşecek, kumaş tedariki için en yakın merkeze 40 kilometre gideceksin. Moda dediğin iş temas, ağ, vitrin, hız işi; bunu Silivri’nin ötesine taşıyınca gerçekten üretim mi artıyor, yoksa sadece vicdan rahatlatma mı oluyor?

Yine de şehir insanı bazen öyle bir sıkışıyor ki, Şubat 2026 kirası 45 bin lirayı görünce ben olsam ben de kaçarım. Merak ettiğim şey şu: kaçtığı yer köy mü, yoksa kendi kurduğu hengâme mi?