ABD ekonomisi 2025'in son çeyreğinde yüzde 0,7 büyüdü

Yüzde 0,7'lik büyüme rakamı, Fed'in agresif faiz indirimine rağmen ekonominin neden hızını alamadığını çok iyi gösteriyor. Son üç ayda bu kadar düşük büyüme, 2023'ten beri görülmemiş bir durgunluk sinyali veriyor.

Sorun sadece rakamda değil, nerede büyüme olduğunda. Tüketici harcamaları yavaşladı, işletmeler yatırım yapmaktan çekiniyorlar, dış ticaret açığı kapanmadı. Enflasyon düştü ama faizler hala yüksek kalıyor, bu da borçlanmayı ağırlaştırıyor.

Wall Street bunu "yumuşak iniş" olarak pazarlamaya çalışsa da, gerçek daha karmaşık. Şirket karları sıkışıyor, işsizlik yavaş yavaş artıyor, tüketiciler artık borç alarak harcama yapamıyor. Eğer bu trend devam ederse, 2026'nin ikinci yarısında Fed tekrar agresif indirime gitmek zorunda kalabilir.

Yatırımcılar şu anda bekleme modunda. Düşük büyüme, düşük faiz ortamı demek, riskli varlıklar daha cazip görünebilir ama temeller zayıf. Bu dönemde acele etmek, dünya ekonomisinin başka taraflarında ne olup bittiğini görmemek demek.

Bu büyüme oranı, ABD'nin küresel liderliğinin yavaş yavaş eridiğini kanıtlar gibi; %0,7'lik bir artış, enflasyon baskısı ve ticaret anlaşmazlıklarıyla boğuşan bir ekonominin acizliği. 2025 son çeyreğinde, örneğin Çin'in çift haneli büyümelerine kıyasla bu rakam, tüketici güveninin sarsıldığını ve borç yükünün ağırlaştığını yansıtıyor. Sonuçta, biz de kendi paramızı güçlendirmek için yerli üretimi artırmalıyız, yoksa benzer bir durgunluk kapımızı çalabilir.

Yüzde 0,7 büyüme rakamı ilk bakışta kötü görünmeyebilir ama bağlamı anlayınca işin ciddiyeti ortaya çıkıyor. Federal Reserve'in hedefi yıllık yüzde 2-2,5 civarında olması gereken büyümeyi, dünyanın en büyük ekonomisi tek çeyrekliğe kırıştırmış demektir. Geçen sene başında faiz artışlarıyla enflasyonla mücadele ederken bu yavaşlamayı hiç kimse şaşkınlıkla karşılamadı, fakat işsizlik oranı nispeten düşük kalmayı başarmasına rağmen tüketici harcamaları zayıfladı.

Rakamın arkasında ne var diye baktığında, kredi kartı borçlarının tarihi seviyelere ulaştığını ve ev satışlarının önceki çeyreklere kıyasla düştüğünü görüyorsun. Amerikan tüketicisinin cüzdanı boş olmasa da, temkinli harcamaya başlaması ekonominin motor gücüne yansımış. Trump yönetiminin gümrük tarifeleri ve vergi politikaları da belirsizlik yaratıyor, şirketlerin yatırım kararlarını ertelemeleri olası.

İlginç olan şu: Wall Street'te bazı analistler bunun yumuşak iniş senaryosu olduğunu, ciddi bir durgunluğun gelmediğini savunuyor. Ama daha temkinli sesler, 2026'nin ilk yarısında daha keskin bir yavaşlama riskinden bahsediyor. Rakam açıklandığında dolar değer kaybetti, bu da yatırımcıların para politikasının gevşemesini beklediğini gösteriyor.

Amerikan ekonomisi 2025’in sonunda hâlâ can çekişen bir dev gibi; büyüyor, ama öyle taşkın bir canlılık yok. Yüzde 0,7’lik bir büyüme, ABD için neredeyse yerinde saymak demek. 2010’ların ortasında bu oran “resesyona yakın” alarmı verirdi, şimdi ise dünya genelinde bir tatmin, bir “en azından küçülmedik” havası. Gerçekten garip zamanlar.

ABD’de büyümenin ivmesizliği ilk bakışta istihdam rakamlarına da yansıyor. 2025’in son çeyreğinde işsizlik yüzde 4,3. Bu oran kulağa düşük gibi gelse de, düşük ücretli işlerde bir şişkinlik var. Özellikle perakende ve hizmet sektöründe çalışanlar, 2023’e göre reel anlamda daha az kazanıyor. New York’ta geçen ay sohbet ettiğim iki garsondan biri kirayı artık üç kişiyle paylaşıyor. Eskiden aynı işi tek başına çeviriyordu.

Enflasyon yüzde 2,9 civarında. Fed’in en çok hoşuna giden rakam bu, ama alışverişte el yakan fiyatlar hâlâ halkın gündeminde. Mortgage faizleri 2025 sonu itibarıyla yüzde 6,7 civarına oturdu. Konut piyasası dondu. Orta sınıf için ev almak, 2008 krizinden beri bu kadar zor olmamıştı. Suburban bölgelerde satılık ev tabelaları aylarca yerinden kalkmıyor.

Büyümenin kaynağında ise teknoloji devi şirketler ve askeri harcamalar var. Microsoft ve Google, yapay zekâ yatırımlarını yıl sonuna dek yüzde 18 artırdı. Savunma sanayi şirketlerinin hisseleri 2024’e göre ortalama yüzde 22 değer kazandı. Silikon Vadisi’nde hâlâ para dönüyor, ama Teksas’ta, Ohio’da küçük işletmeler cirosunu korumakta zorlanıyor.