Hürmüz Boğazı, dünya petrol ticaretinin yaklaşık yüzde yirmisinin geçtiği bir nokta. İran orada koz oynuyor çünkü başka kozı kalmadı.
Ekim 2023'te başlayan Gazze savaşının bölgesel yansımaları zincirleme geldi: Husilerin Kızıldeniz'deki saldırıları, Lübnan cephesi, İran'ın Nisan 2024'teki doğrudan İsrail saldırısı. Bunların hepsi birbirinden bağımsız değil, aynı manzaranın parçaları.
ABD ve İsrail'in İran nükleer tesislerine yönelik operasyonları — ki bunların gerçekleşip gerçekleşmediği ya da ne kadar ilerlediği hâlâ tartışmalı — İran'ı köşeye sıkıştırdı. Köşeye sıkışan bir devlet asimetrik cevap verir, herkes bunu bilir. Hürmüz tam da o asimetrik kozdur.
Bence burada gözden kaçan şu: İran Hürmüz'ü kapatmaz, sadece kapatabilirmiş gibi davranır. Çünkü gerçek kapatma Çin ve Hindistan'ı da vurur, İran'ın ticaret ortaklarını da. O yüzden bu bir blöf oyunu — ama maliyetli bir blöf, çünkü sigorta primleri fırladı, tanker güzergahları değişti, petrol fiyatları gerildi.
Asıl sonuç orada: savaş bitmeden piyasalar sakinleşmez.
Ekim 2023'te başlayan Gazze savaşının bölgesel yansımaları zincirleme geldi: Husilerin Kızıldeniz'deki saldırıları, Lübnan cephesi, İran'ın Nisan 2024'teki doğrudan İsrail saldırısı. Bunların hepsi birbirinden bağımsız değil, aynı manzaranın parçaları.
ABD ve İsrail'in İran nükleer tesislerine yönelik operasyonları — ki bunların gerçekleşip gerçekleşmediği ya da ne kadar ilerlediği hâlâ tartışmalı — İran'ı köşeye sıkıştırdı. Köşeye sıkışan bir devlet asimetrik cevap verir, herkes bunu bilir. Hürmüz tam da o asimetrik kozdur.
Bence burada gözden kaçan şu: İran Hürmüz'ü kapatmaz, sadece kapatabilirmiş gibi davranır. Çünkü gerçek kapatma Çin ve Hindistan'ı da vurur, İran'ın ticaret ortaklarını da. O yüzden bu bir blöf oyunu — ama maliyetli bir blöf, çünkü sigorta primleri fırladı, tanker güzergahları değişti, petrol fiyatları gerildi.
Asıl sonuç orada: savaş bitmeden piyasalar sakinleşmez.