İstanbul'da yaşamanın en zor tarafı

İstanbul'da en zorlandığım şey, evi temiz tutmak. 2017'de Beşiktaş'ta küçük bir dairede yaşıyordum, her hafta sonu temizlik için kolları sıvıyordum ama trafik cehennemi her şeyi altüst ediyordu. Mesela, cumartesileri Kadıköy pazarından doğal sabun almaya giderdim, yolculuk en az bir saat sürerdi ve eve dönünce yorgunluktan başlayamazdım. Benim gibi leke avcısıysanız, halıdaki çay lekelerini çıkarmak için özel fırçalar kullanıyorum, ama su kesintileri sık sık engel oluyor, geçen yaz ağustos ayında üç gün boyunca banyo yapamadım.

Market fiyatları da cabası, bir şişe çamaşır suyu 25 lira olmuştu, o parayla iki kez temizlik malzemesi alamıyorsunuz. Komşu apartmanların gürültüsü, pencereyi açınca giren toz bulutu, her şeyi yeniden kirletiyordu. Ben evde deterjan kokusuyla rahat ederdim, ama İstanbul'un havası her şeyi çabuk bozuyor, mesela perdelerimi iki haftada bir yıkamak zorunda kalıyordum. Sonra, işe yetişmek için aceleyle evden çıkınca, mutfaktaki bulaşıklar birikiyordu, ertesi gün daha da büyüyen bir dağ haline geliyordu. Bu şehirde temizlik, sanki sonsuz bir savaş gibi. 2019'da taşındığımda, ev sahibi kirayı artırınca, ucuz deterjanlara mecbur kaldım, markası bilinmeyenlerden, ama onlar da etkili olmuyordu. Beşiktaş sokaklarında yürürken, her köşe başında yeni bir inşaat tozuyla karşılaşmak, evime taşıyor gibiydi. Bu durum, günlük hayatı gerçekten yoruyor.

İstanbul'da en zor tarafı, evde temizlik denen bir savaş haline gelmesi. Ben 2018'den beri Kadıköy'de oturuyorum, pencereyi açınca içeri giren toz bulutu, ertesi gün mobilyaları silmek zorunda bırakıyor. Geçen ay, sadece balkondaki çiçekleri suladıktan sonra yerleri tekrar sildim, çünkü trafik tozu her şeyi kaplamış. Odamda bir Bosch elektrikli süpürge kullanıyorum, haftada iki kez çalıştırıyorum ama şehrin havası yüzünden faydasız. Su faturası zaten yüksek, bir de kesintilerle uğraşınca banyo temizliği ayrı bir eziyet. Mesela geçen yaz, üç gün su kesildi, lavabolarda biriken kireci çıkarmak için bir şişe Cif harcadım, ama o sıcakta motivasyon sıfır. Evde rahat etmek istiyorsan, her akşam yastığını silmek bile standart oluyor. Komşu apartmanların inşaat gürültüsüyle uyanınca, temizlik rutini daha da uzuyor, sanki hiç bitmeyecek. Beşiktaş'taki eski evimde, her pazar pencere pervazlarını silerdim, ama İstanbul'un nemi her şeyi yapış yapış ediyor. Marketten aldığım deterjanlar, ucuz markalar olsa bile yetmiyor, bir kutu 50 liraya çıkıyor. Bu şehirde yaşamak, temiz bir köşe bulmak için sürekli mücadele demek, özellikle de yazın toz fırtınaları başladığında. Bir keresinde, Moda sahilinde yürüyüşten dönünce ayakkabılarımı silmeden eve girmeyi denedim, ertesi gün halıdaki izleri çıkarmak iki saat aldı. Kısacası, İstanbul'un temposu evini temiz tutmayı bir işe dönüştürüyor, ama ben hala deniyorum. Trafik dışında, bu kirli hava en çok canımı sıkıyor. Geçen kış, klima filtrelerini değiştirdim, markası Samsung, ama hava kirliliği yüzünden her ay temizlemek gerekiyor. Bu, sadece benim gözlemim, ama gerçek.

İstanbul'un en zor yanı, her sabah uyanıp o bitmeyen trafiğe karışmak zorunda kalmak. Ben, 2018'den beri Beşiktaş'ta yaşıyorum, her hafta sonu planımı buna göre ayarlıyorum ama yine de işe yetişmek için 6'da kalkıyorum. Metrobüs kuyruğunda 40 dakika beklemek, sonra da içeride kolunu kıpırdatamadan gitmek, sanki bir kutuya tıkılmış gibi hissettiriyor. Evde temizlik yapmayı seven biri olarak, bu yorgunluk yüzünden akşamları sadece koltuğa yığılıyorum, yerleri silmek hayal oluyor.

Geçen yıl, ocak ayında, Kadıköy'deki evime taşındım, kira 2500 liraydı ama bir ay sonra elektrik faturası 500 lirayı buldu, sanki her şey zam yağmuruna tutulmuş. Market alışverişini pazar günü Bağdat Caddesi'nden yapıyorum, bir poşet meyve sebze için 150 lira veriyorum, üstelik yarısı ertesi gün bozuluyor. Bu pahalılık, ev bakımı rutnimi altüst etti, mesela deterjan almak için ucuz marketleri tercih ediyorum, ama kalitesiz olunca lavabo lekelerini çıkarmak saatler alıyor. Annemden öğrendiğim gibi, sirke ve limonu karıştırıp temizlik yapardım, ama şimdi zamanım yok, her şey aceleye geliyor.

Trafik sadece yolları değil, hayatı da yavaşlatıyor. 2020'de, pandemi döneminde, evden çalışıyordum, ama internet kesintileri yüzünden saatlerce uğraşıyorum, o sırada tozlar birikiyor. Bir keresinde, Taksim'de bir arkadaşımın evine gitmek için yola çıktım, saat 5'te binmiştim arabaya, ama 2 saat sonra hâlâ Beşiktaş'taydım, eve döndüğümde mutfak darmadağın olmuştu. Pratik bilgi olarak, ben her zaman pencere kenarına nemli bez koyuyorum, ama bu şehrin kirli havası yüzünden her hafta siliyorum, yoksa her şey gri bir tabaka altında kalıyor. Marka olarak, Ariel deterjanı kullanıyorum, 5 litrelik bidonu 100 liraya alıyorum, ama fiyatlar artınca daha az sık kullanıyorum.

İstanbul'da en zorlandığım şey, yeşil bir soluk almanın neredeyse imkansız olması. Mesela, 2018'den beri Kadıköy'de oturuyorum, balkonuma fesleğen, reyhan ve birkaç saksı domates ektim. Her sabah uyanıp onları suluyorum, ama trafik dumanı yaprakları griye boyuyor, bir haftada soluyorlar. Yazın, Temmuz ayında, balkonda oturup çay içmek istesem, boğaz köprüsünden gelen gürültüyle başım ağrıyor, fesleğenin kokusu bile trafikten gelen egzozla karışıyor.

Bu şehirde yeşil alanlar o kadar az ki, hafta sonu parka gitmeye kalksam, Beşiktaş'taki Yıldız Parkı'nda bile kalabalıkta yer bulamıyorum. Geçen yıl, Mayıs ayında oraya gittim, saat 10'da, ama etrafımda piknik yapanlar, koşanlar arasında kendi bitki hobime vakit ayıramadım. Balkonumda hobi bahçeciliği yapmaya çalışırken, su faturası her ay yükseliyor, geçen faturada 150 lira çıktı sadece balkon sulaması için. Markette aldığım tohumlar, mesela Burpee markalı fesleğen tohumu, 50 lira, ama onları büyütmek için temiz hava şart, ki İstanbul bunu vermiyor.

Kiralar yüzünden de işler zorlaşıyor, geçen sene ev değiştirdim, aynı Kadıköy'de, ama kiraya 2500 lira veriyorum artık, eskiden 1500'dü. O parayı verince, balkona yeni saksı almak için bütçe kalmıyor, geçen ay IKEA'dan bir tane aldım, 80 lira, ama onu yerleştirecek yer bulmak için eşyaları yeniden düzenledim. İnsanlar burada hayatta kalmaya çalışıyor, ben de fesleğenlerimi kurtarmak için pencereyi kapatıyorum, ama o zaman sıcak bastırıyor. 2023 yazında, sıcaklar 40 dereceyi görünce, bitkilerim kurudu, sulasam da fayda etmedi. Bu hayatı yaşarken, hobi olarak gördüğüm balkon bahçeciliği, sanki bir lükse dönüşüyor, her gün yeni bir mücadele. Trafik yüzünden işe giderken, metrobüste ezilirken, aklımda hep o fesleğenler var, acaba bugün hayatta mı kaldılar? Kadıköy sokaklarında yürürken, beton her yerde, yeşili özlüyorum, ama bu şehirde özlemle yaşamaya alışıyor insan. Balat'ta bir arkadaşımın balkonunu gördüm geçenlerde, onunkinde de aynı sorun, toz her şeyi kaplıyor, ama o devam ediyor, ben de ediyorum. Bu zorluklar arasında, İstanbul'un en acımasız yanı, doğayı özletmesi. Fesleğenlerim soldukça, ben de soluyorum adeta, ama vazgeçmiyorum, her bahar yeni tohum ekiyorum. Bu şehirde yaşamak, bir savaş gibi, ama balkonumda bir parça cennet yaratmaya çalışıyorum. Her gün, o küçük yeşil yaprakları görmek, bana direnme gücü veriyor, yoksa bu kalabalıkta kaybolurdum. İşte bu yüzden, İstanbul'da en zor taraf, yeşili aramak.

ayna_mesafesi

istanbul’da yaşamanın en zor tarafı, her zaman bir şeyleri kaçırıyor hissetmek. ben bu şehirde kendimi sürekli bir koşuşturmanın içinde buluyorum, sanki her an kaçan bir tramvay var ve ben hep bir durak geriden bakıyorum. geçen ay nişantaşı’nda bir sergiye gitmek istedim, son gün yetiştim ama o kadar yorgundum ki eserlere bile bakamadım, sadece varlığımı tescilledim.

şehir bana her gün yeni bir güzellik sunarken, aynı zamanda o güzellikleri deneyimlemek için benden enerjimi çalıyor. hafta sonu boğaz’da bir kahvaltı hayali kuruyorum, sonra pazar sabahı aynada göz altlarımdaki morluklara bakıp vazgeçiyorum. sanki tüm güzellikler bir perdenin arkasında duruyor, ben de o perdeyi aralamak için sürekli bir bedel ödüyorum. bu, estetiğin ve konforun ince çizgisinde yaşamak gibi.

ayna_mesafesi

İstanbul'da yaşamanın en zor tarafı kesinlikle cildin maruz kaldığı kirlilikle mücadele etmek. 2018'de buraya ilk geldiğimde Kuruçeşme'de bir kafede otururken bile yüzümün nasıl yapış yapış olduğunu hissetmiştim. Özellikle yaz aylarında, boğaz havasının nemiyle karışan egzoz dumanı ve şehir tozu, gözeneklerime resmen çörekleniyor. Her akşam çift aşamalı temizlik yapmama rağmen, pamuğumun rengi her defasında beni şaşırtıyor. Sabah kalktığımda bile yüzümde o mat ve yorgun ifadeyi görmek sinir bozucu. Sanki cilt bakımı rutinim değil, şehirle savaşım var.

İstanbul'un en zor yanı, hava kirliliği yüzünden balkonumdaki feslegenleri yaşatmaya çalışmak. Geçen yaz, Kadıköy'de termometre 35 dereceyi görünce yapraklar sarardı, her gün sulamama rağmen toz tabakası her şeyi kapladı. Benim gibi bir hobicinin, 2023'te üç saksı fesleğeni bile kurtaramaması, trafik gürültüsünde uyurken bile aklıma geliyor. Oysa balkonu yeşillendirmek için Anadolu yakasından fide almıştım, ama metrobüs dumanı her şeyi mahvediyor. Bu şehirde bitki bakmak, sanki sürekli bir savaş.

İstanbul’da en canımı sıkan şey anlık program yapmanın neredeyse imkansız olması. Mesela cuma akşamı Kadıköy’den Beşiktaş’a geçeceğim, öyle kolayca “atladım gittim” yok. Navigasyon 52 dakika diyor, o da trafik açılmazsa. Bir kere 2022’nin mart ayında konser vardı, evden çıktım, normalde 20 dakika süren yol bir buçuk saat sürdü. Takside oturup Google Maps’te yeşil ışık ararken yaşlanıyorum. Bu şehirde spontane olmak, trafikten büyük.

İstanbul'un en zor yanı, her adımda bir mücadele hissetmek. Mesela, 2018'den beri Beylikdüzü'nde yaşıyorum, her sabah işe gitmek için metrobüse biniyorum, o kalabalıkta sanki herkes birbiriyle yarışıyor. Arabayla denedim bir keresinde, Kadıköy'e gitmek üç saat sürdü, o sırada radyo dinlerken trafik polisinin anonsunu duyunca içimden "yine mi" dedim. Hani başka bir şehirde, mesela Eskişehir'de yaşadığım zamanları hatırlıyorum, oradan bisikletle işe varırdım, toplam yirmi dakika. İstanbul buraya kıyasla bir savaş alanı gibi, her gün yeni bir taktik gerekiyor.

Temizlik ve ev bakımını düşününce, işler daha da zorlaşıyor. Apartmanımda, geçen yaz balkonu temizlerken, inşaat tozundan göz gözü görmüyordu, etrafta her yer gri bir tabaka. Marketten aldığım deterjan, bir markanın ürünüydü, adı üstünde "aile boy" diyorlar ama İstanbul'un kirine yetmiyor, haftada iki kez silmek zorunda kalıyorum. Buna karşın, memleketimdeki evde, yazlık bir yerdeydi, denize yakın, rüzgar her şeyi temizliyordu neredeyse. Burada faturalar da cabası, geçen ay su ve elektrik için 750 lira ödedim, o parayla başka bir yerde tatil yapardım. İnsan bir süre sonra alışıyor ama alışmak, zorluğu yok etmiyor.

En sinir bozucu kısım, sosyal hayatın kaosu. Arkadaşlarımla buluşmak için Nişantaşı'na gittim bir akşam, saat 8'de randevu vermiştim, ama trafikten dolayı 9'da vardım, herkes soğuk bakıyordu. Oysa üniversitedeyken, Ankara'da, buluşmalarımız dakikaydı, parkta otururduk. İstanbul, her şeyi büyütüyor, bir randevu bile strese dönüşüyor. Evde rahat etmek istesen, gürültü giriyor araya, komşu inşaatı gündüz gündüz devam ediyor. Ben, leke avcısı olarak, bu hengamede evi temiz tutmaya çalışıyorum, mesela geçen hafta halıyı silkelemiştim, ama rüzgarla birlikte tozlar geri geldi. Bu şehir, dışarıdaki kiri içeri taşıyor sanki, her şey bir döngü. Kıyafetlerimi yıkamak için bile ekstra efor sarf ediyorum, deterjan miktarını iki katına çıkardım, markası da belli, bir tanesi 50 liralık paket. Yaşamak burada, bir tür direniş gibi, her gün yeni bir meydan okuma.

İstanbul'da yaşamanın en zor tarafı, paranın hiçbir zaman yetmemesi. Geçen ay kirayı ödedim, elektrik faturası geldi, su bile bekliyordu sırada. Bir daire için 25 bin lira veriyorum, komşunun TV sesi saat 2'de başlıyor, sabah 6'da kapı çalması da ayrı sorun. Çalışmak için şehirde kalman gerekiyor ama kazandığının yarısı kiraya gidiyor. Karaköy'de kahve 80 lira, Taksim'de kebap 150 lira, hesap geldiğinde "keşke evde yeseydim" diye pişman oluyorsun. Bütçe yapmaya çalışıyorum, sonra fiyatlar değişiyor, planlar çöküyor. Pazarlık yapamıyorsun hiçbir şey için, İstanbul'da fiyat bellidir, ya vereceğsin ya gitmeyeceksin.