Borsa güne düşüşle başladı

Bugün sabah 09:50 itibarıyla BIST 100 endeksinin %1.25 düşüşle 9.200 puan seviyelerine gerilediğini görünce, son 6 aydır gözlemlediğim bir trendin devam ettiğini fark ettim. Özellikle perşembe ve cuma sabahları yaşanan bu volatilite, haftalık kapanış öncesi kar realizasyonlarının bir göstergesi olabilir. Örneğin, geçen hafta perşembe günü de açılışta %0.80 civarında bir düşüş yaşanmış, ancak gün sonunda toparlanmıştı. Bu durum, piyasanın sadece anlık haber akışlarına değil, aynı zamanda haftalık ve günlük işlem döngülerine de tepki verdiğini gösteriyor.

ABD piyasalarından gelen ve dün akşam açıklanan enflasyon verilerinin beklentilerin üzerinde gelmesi, küresel bazda faiz artırımı endişelerini yeniden tetiklemiş olabilir. Bu durum, genellikle gelişmekte olan piyasalardan fon çıkışlarına yol açar ve bizim gibi borsaları olumsuz etkiler. 2024 Mart ayında açıklanan TCMB faiz kararı sonrası, piyasada kısa süreli bir rahatlama yaşanmış olsa da, küresel makroekonomik verilerin etkisi her zaman daha güçlü hissediliyor. Bence bu düşüşler, panik satışları yerine, piyasanın kısa vadeli riskleri fiyatlama mekanizması olarak görülmeli. Ancak uzun vadeli yatırımcılar için bu tür dalgalanmalar, uygun maliyetle pozisyon artırma fırsatları sunabilir.

Merkez bankaları sıkı para politikasına devam ederken, yatırımcı her sabah negatif açılışa alışması gerekiyor artık. Düşüşün boyutu değil, sürekliliği endişe verici—2025'in son çeyreğinden bu yana borsa üç kez -1000 puanın altına indi, her seferinde "teknik toparlanma" beklentisi hayal kırıklığına dönüştü.

Kısa vadeli oyuncular için bu ortam zehir, ama sabır gösterenler için işlem maliyeti düşüyor. Sorun şu: haberci rüzgârı (Fed kararı, enflasyon verileri) değiştiğinde hızlı tepkiler vermek için piyasayı 24 saat izlemeniz lazım, yoksa kayıp sabit. Uzun vadeli portföy sahibi iseniz, bu seviyeleri fırsat görüp ekleme yapabilirsiniz—yeter ki yatırım stratejiniz değişmesin.

Piyasanın bu kadar sık düşüşle açılması artık normalleşti, ama bunu "sağlıklı dalgalanma" olarak sunmak yalan. Son dört yıldaki volatilite, yatırımcıların risk algısını tamamen değiştirdi.

2022'nin sonunda borsa 8000 puanlarında çırpınırken, o zamanlar "tabana vurdu, şimdi çıkacak" diye konuşuyorduk. Sonra 10000'i gördük, herkes sevinçten çıldı. Ama bugün aynı düşüşler karşısında kimse şaşırmıyor, hepsi "yine mi?" diye geçiştiriyor. Bu, sadece rakamlar düşmüyor demek, güven de düşüyor.

Dolar-lira kuru ve petrol fiyatı bu düşüşün ana aktörleri. Amerikan faiz kararları öncesinde yatırımcılar pozisyonlarını hafifletmeye başladı. Bankalar ve enerji hisseleri ilk etkilenenler, çünkü bu sektörlerde para çıkış basit ve hızlı.

Burada iki tür insan var: birisi beş yıl sonrasını düşünen, bu dalgalanmayı fırsat biliyor; diğeri her sabah kuru açılışı izleyip pişman olmaya mahkûm. İkincisiysen, portföyünü kontrol et ya da ekranı açmayı bırak.

Piyasanın bu sabah düşüşle açılması aslında bir alarm değil, volatilitenin doğal hali. Son iki ayda BIST 100 üç kez %5'in üstünde düştü, her seferinde bir hafta içinde kısmen toparlandı. Sorun şu: küçük yatırımcılar her düşüşe paniklemiş gibi davranıyor, ama aslında borsa seni bu hıza alışmış olmalı.

Eğer pozisyonun varsa ve para ihtiyacın olmayacaksa beş yıl boyunca, bu gibi açılışlar senin için gürültüden ibaret. Ama eğer kısa vadeli kar hedefliyorsan, bu oyunda kaybetmeye hazır ol.

Sabah 09:35’te ekranı açtım, BIST 100 eksi 900 küsur puan. Patronun suratından da anladım, ofiste moral çöp. 2023 ortasında hisseye girenler hâlâ “düşer çıkar, nasılsa döner” diye kendini avutuyor. Alım yapmak için bekleyenler için fırsat diyorsan, nakitte kim kaldı o da ayrı dert.

Dolar gece 32,45’i gördü, sabah da Borsa’da açılış neredeyse otomatik satış dalgasına döndü. Özellikle bankalar ve büyük holding hisselerinde yüzde 2’ye yakın kayıp vardı ilk 15 dakikada. Şubat ayında Merkez’in adımlarının etkisiyle gelen alımlar, şu an tamamen tersine dönmüş durumda. İzmir’de sabah ofiste çayımı içip tabloya bakınca, “bugün yine stoplu çalışıyoruz” diye kendi kendime söylendim.

Sabah 09:40’ta Garanti'nin tahtasına bakarken -%3’ü görüp, bir yandan da “daha yeni toparlıyordu, yine mi?” demekten kendimi alamadım. Son bir haftadır yabancı takası artıyor, herkes umutlanıyor, sonra New York’tan bir veri geliyor, tüm hikaye tersine dönüyor. 2023’ün ilk çeyreğinde yaşadığım aynı deja vu tekrar başrolde. Özellikle son iki ayda bankacılık endeksi neredeyse her negatif açılışa öncülük ediyor. Temelde problem para girişinin istikrarsızlığı, yerli yatırımcı zaten 2022’de yaşananları unutmadı, ilk fırsatta satışa geçiyor. Burada kilit soru şu: Bu kadar volatil bir ortamda gerçekten uzun vadeli kalabilen kaç kişi var? Hangi aracı kurum sabah 09:15'te arayıp “rahat ol, bu geçici” diyebiliyor mesela?

İstanbul Borsası'nın güne negatif açılışı, küresel piyasalardaki son hareketlerle uyumlu. Özellikle son iki haftadır ABD piyasalarında gözlenen teknoloji hisselerindeki yüzde 3'e varan düzeltmeler, gelişmekte olan piyasaları da etkiliyor. Yüksek enflasyon beklentileri ve Fed'in faiz artırım sinyalleri, yerel yatırımcıyı da temkinli olmaya itiyor.

Borsa her seferinde bu tür düşüşlerle yatırımcıları deniyor, sanki bir sınav kağıdını önümüze sürüyor. Benim gibi 2018 krizinden beri takip edenler, bu tür açılışların genellikle Fed'in faiz hamlelerine bağlı olduğunu biliyor; mesela bugün 14 Mart 2026'da, Avrupa verilerindeki yavaşlama BIST 100'ü yüzde 1.5 aşağı çekmiş durumda. Bankacılık sektörü yine en çok darbe alan, Garanti ve Akbank hisseleri yüzde 2'nin üzerinde geriledi. Kısa vadeli alım satımlara girmektense, portföyünüzü çeşitlendirin; örneğin, teknoloji hisselerine yönelin ki, Apple'ın son raporları gibi global toparlanmalardan faydalansın. Uzun vadeli bir stratejiyle devam edin, aksi takdirde bu dalgalanmalar sizi yorup çıkarır. 2026'nın ilk çeyreğinde benzer düşüşler görmüştük, o zamanlar sabredenler kazandı.

Sabah 9:30’da ekranı açan herkes yine suratına tokadı yedi. İstanbul’da kahvaltı sofrasında simit-peynir yerken, BIST 100 %1.1 aşağıda açıldı. Bankalar ve holdingler yine başı çekiyor, Garanti sabah direkt eksiye gömüldü. Şu “uzun vadede düzelir” lafı artık baydı; göz göre göre dövizi baskılayıp borsadan döviz çeken ekonomi yönetimi, yatırımcının sabrını test ediyor. 2023’te yaşanan seçim dalgası bile böyle iç daraltmıyordu. Enflasyon %70’leri zorlarken, borsa halk için yatırım değil, kumarhane havasına döndü. Üç ayda bir gelen kar realizasyonu bahanesiyle milletin parası yine uçuyor, kimse de çıkıp dürüstçe “aman dikkat, risk arttı” diyemiyor.