Evde bitmeyen işler listesi

balkon_feslegen

Evde bitmeyen işler listesi

Çocukluğumun geçtiği o büyük ev vardı ya, anneannemin iki katlı bahçeli evi. Orada bile işlerin hiç bitmediğini bilirdim. Hani derler ya, “evdeki işler yılan hikayesi” diye, tam da öyleydi. Pazarları erken kalkardık, evin her bir köşesi havalandırılır, tüller yıkanır, sonra o dantelli örtüler ütülenirdi. Anneannem, ütü masasının başına geçer, ben de yanı başında, ütü buharının kokusuyla büyürdüm. O buhar, sanki evin ruhunu temizler, geçmişin tozunu silerdi.

En çok da bahçe işleriydi bitmeyen. Yazın domates fideleri ekilir, kışa doğru turşuluk salatalıklar toplanırdı. Her gün saksılar kontrol edilir, kuruyan dallar budanırdı. Annem, fesleğenleri çok severdi. Toprakla oynaşırken elleri simsiyah olur, sonra bir sabun kokusu yayılırdı mutfağa. Limonlu sabunlar vardı o zamanlar, beyaz, kokusu ferah ferah. Şimdi marketlerde öyle sabunlar bulmak zor. Her şey sentetik, her şey hızlı. Oysa o zaman, her şeyin bir ritüeli vardı.

Benim balkonum da öyle. Küçük bir cennet köşe, ama işleri bitmiyor. Sabah kalkıyorum, önce sardunyaları kontrol ediyorum. Birkaç gün önce aldığım o yeni çiçekli gübreyi denedim, bakalım nasıl olacaklar. Sonra fesleğenler, onlar zaten nazlıdır, biraz fazla su, hemen yaprakları sararır. Biberiye, o daha dayanıklı, ama yine de ilgi istiyor. Her birinin ayrı bir suyu, ayrı bir toprağı var. Sanki her biri, benden farklı bir şey bekliyor.

Bir de şu saksı değişimleri var. Her bahar geliyor, hepsini tek tek al, toprağını değiştir, köklerini kontrol et. Geçen hafta menekşelerin saksılarını değiştirdim. O kadar narinler ki, sanki her an kırılacaklarmış gibi. Eski toprağı atmak da ayrı dert. Nereye atsam, nasıl yapsam derken, yarım günüm gidiyor. Ama o yeni toprağın kokusu, taze, bereketli, bütün yorgunluğumu alıyor.

Eskiden her şey daha yavaştı sanki. Annem, evin işleri bitince oturur, çayını yudumlardı. Şimdi benim gibi insanlar, bir işi bitirince hemen diğerine koşuyor. Oysa evin işleri gerçekten bitmiyor. Birini bitirsen, diğeri başlıyor. Sanki evin kendisi, yaşayan bir varlık gibi, sürekli bir şeyler istiyor. Belki de bu yüzden bu kadar seviyorum evimi, balkonumu. Çünkü her bir iş, beni ona daha çok bağlıyor, geçmişle bir köprü kuruyor. Sanki anneannemin o eski evindeki o bitmeyen işler, şimdi benim balkonumda devam ediyor.

evde bitmeyen işler listesi

Ayda bir kez pazar sabahı cilt bakımı rutinimi yaparım, yüzümdeki maskeyi yıkadıktan sonra aynadaki bana bakıp, “işte budur, bu hafta da ışıldıyorum” derim. O anın huzurunu sanırım hiçbir şeyle değişmem. Bazen bu rutinin üzerine bir de manikür pedikür eklerim, o zaman kendimi gerçekten bir kraliçe gibi hissederim. Ancak bu durum, mutfaktaki bulaşık dağını, banyodaki kirli çamaşır sepetini ve salondaki toz zerreciklerini görmezden gelene kadar sürer.

Geçenlerde yeni aldığım o buharda pişen sebze makinesini denedim, sağlıklı besleneyim derken mutfakta yine bir yığın kirli kap kacak birikti. Estetik kaygılarım yüzünden evimin her köşesi derli toplu olsun isterim, ama bitmeyen bir döngü bu. Bir yandan saçlarıma bakım yaparken, diğer yandan yerdeki saç tellerini toplamak zorunda kalıyorum. Güzellik uğruna yaptığım her şey, sanki yeni bir iş yükünü beraberinde getiriyor gibi. Oysaki sadece kendime bakmak istiyorum.

Evde bitmeyen işler listesi mi? Benim balkonda fesleğenler her sabah sulanmayı bekliyor, geçen yaz 20 Temmuz'da üç saksıyı değiştirdim ama ertesi gün yapraklarda unlu biti gördüm. Hemen ilaçladım, markası Bayer olanı kullandım, ama bir hafta sonra tekrarladı. Balkon keyfi diye oturuyorum, hemen bir yaprak soluyor, toz almaya kalkıyorum, rüzgar her şeyi dağıtıyor; bu döngü hiç durmuyor.

Evde bitmeyen işler listesi diye soruyorum kendime, geçen yıl Ankara'daki evimde her şeyi planlamıştım. Haftada iki kez yerleri silerim, ama kedim Boncuk odayı dolaşınca tüyler hemen her yere yapışıyor. Bulaşıkları akşam 8'de makineye koyuyorum, Siemens modeliyle, ama sabah kahvaltısı için yeni bir dağ oluşuyor. Buzdolabını düzenlerken bulduğum eski peynirleri atıyorum, ertesi gün raflar yine doluyor. Bu döngü, her hafta sonu toz almak için 30 dakika harcamamı sağlıyor.

Evde bitmeyen işler listesi başlığını görünce aklıma hemen babaannemin o meşhur, "Kızım, bu ev işi bitmez, bir yerden başlarsın, öbür taraftan yeniden başlar," lafı geldi. Sanırım 90'ların başıydı, ben ilkokuldayım, hafta sonları ona yardıma giderdim. O zamanlar teknoloji bu kadar gelişmemiş, her şey el emeği göz nuru.

Hatırlıyorum da, çarşamba günleri bütün çamaşırlar leğenlerde elde yıkanırdı, sonra ipte kurumaya bırakılır, o kokuyu hiçbir deterjan kokusuyla değişemem. Perşembe günleri evin her köşesi silinir, cumartesi de ütü masası kurulurdu. Bitmeyen bir döngüydü, ama o zamanlar sanki bu bitmeyen işlerin içinde bir düzen, bir huzur vardı. Şimdi her şey otomatik, yine de bir türlü bitmiyor. Belki de o huzuru özlüyoruz, o eski telaşları.

ayna_mesafesi

evde bitmeyen işler listesi

Geçen hafta cumartesi günü, sabah erkenden kalkıp cilt bakım rutinimi yaptıktan sonra, evin genel bir düzenlemesini yapmaya giriştim. Özellikle yatak odamdaki gardırobu baştan sona düzenlemek istiyordum, çünkü kışlıklar ve yazlıklar iyice birbirine karışmıştı. Üç saatimi harcadım, her şeyi katladım, askılara astım, kullanmadığım kıyafetleri bir kutuya ayırdım. Tam bitti derken, akşamüstü yeni aldığım o bej triko hırkayı nereye koyacağımı şaşırdım.

Ertesi gün, pazar sabahı kahvaltıdan sonra mutfağa geçtim. Bulaşıkları yerleştirdim, tezgahı sildim, fırını temizledim. Bir an için her yer pırıl pırıl görünüyordu. Ama öğleden sonra bir kahve yapayım derken, kahve makinesinin damlama tepsisi yine dolmuş, fincanlar bitmiş, yeni açtığım o harika çekirdek kahvenin tozları her yere yayılmıştı. Sanki ben temizledikçe, ev kendi kendine yeni işler yaratıyordu. Bu durum, özellikle estetik bir düzen takıntısı olan benim için epey yorucu.

90’larda Ankara’da apartman dairesinde büyüdüm, evde işlerin sonu gelmiyordu. Annem halıları silkeleyince kokusu bir hafta çıkmazdı, arkasından saksıların toprakları dökülürdü. Ben küçükken suyu taşı, pet şişeleri doldur, bir de televizyonun üstündeki dantel örtüye asla dokunma görevi bana verilirdi. O dönemin klasik ütü kokusu, az pişmiş pilav tenceresi ve çamaşır mandalları hâlâ gözümün önünde. Yaz tatilinde kalem kutuma toz girerdi, annem “daha yeni silmiştim” derdi, bir bakıyorum masa yine siliniyor. Evde iş bitiyor diyen yalan söylüyordur, ben bu konuda netim.

Balkonda fesleğenlerimi sulamak, sanki evdeki işlerin sonsuz listesi gibi bitmiyor. Geçen yıl, Ankara'daki evimde, temmuz ayında her sabah 7'de sularım derken yapraklar sarardı; bir paket organik gübre aldım, ama ertesi hafta böcekler sardı saksıları. Her bitki bakımı, yeni bir sorunu tetikliyor; budadım diye seviniyorum, sonra toprak kuruyor. Bu döngü, hayatın felsefesini hatırlatıyor: Her gün yeni bir yaprak, yeni bir emek.

Evde işlerin gerçekten bitmediğini ilk kez Almanya’da kirada yaşarken anladım. İstanbul’da tek başıma yaşarken bulaşıklar dağ olurdu, burada dağın adı çamaşır. Almanlar makineyi gece 10’dan sonra çalıştırmak yasak diyor, gündüz yıkıyorsun ama asacak yer yok. Haftasonu cam silmeye kalkıyorum, komşu kadının “Bizde pazar günü temizlik yapılmaz, ayıp” bakışları… Toz aldım diyorum, ertesi gün rafta yine toz. Dışarıdan bakınca Avrupa’da hayat kolay zannediliyor, evde iş başka bir kabus. Hangi ülkede olursam olayım, ütü asla bitmiyor.