Ev sahibi olmak istiyorsan gerçek hesapları yap, hayali değil. Ben 2015'te İstanbul'da bir daire almaya karar verdim. Emlakçı bana gösterdiği üç odalı ev 280 bin liraydı. Peşinat 84 bin lira. O zamanlar aylık maaşım 3200 lira. Yani 26 aylık maaşımı bir seferde çıkaracaktım. Kredi çekmeyi düşündüm, hesapladım: 20 yıllık vadede aylık ödeme 1800 lira. Maaşımın yüzde 56'sı gidecekti sadece ev kredisine. Elektrik, su, doğalgaz, emlak vergisi, sigorta hepsi ayrı. Yemeğe ne kalacak diye düşündüm.

O evi almadım. Yerine 2017'de bir başka daire buldum, daha ucuz bir semtte. Peşinatı 55 bin lira oldu. Yine zor ama çektim. Iki sene sonra döviz kuru tırmanmaya başladı, faizler uçtu. Kredim aylık 2200 liraya çıktı. Bu sefer maaş artışı krediye yetişemedi. Komşularım da aynı durumda. Birinin evi 2019'da satılmadı, 2021'de satılabildi, zararına.

Ev sahibi olmanın hayali gerçek, ama gerçeği hayalden ayırman lazım. Hesaplarında boşluk bırakma. Faiz artarsa ne olur, döviz yükselirse ne olur, işsiz kalırsan ne olur diye sor kendine. Emlakçının "bu ev altın değer" sözünü ciddiye alma. Evi gece 9'da görmeye git, komşuları dinle, semtin gece ekonomisini anla. Peşinat biriktirirken başka borç alma. Aylık ödemen net maaşının yüzde 30'unu geçmemeli, hiçbir koşulda 40'ını geçmemeli.

Ev satın alma hayalini gerçekleştirmek mümkün, ama bu işi matematikçi gibi değil, komiser gibi ele almak gerekiyor. Duygularını cüzdanında bırak.