Türkiye'de podcast kültürünün yükselişi

2023’te Adana’daki metroda bile kulaklıkla podcast dinleyen insan gördüm, şaşırdım. Eskiden radyoya mahkumduk, şimdi herkes cebinde kendi radyosunu taşıyor. Hafta içi sabahları “Meksika Açmazı”nı açıyorum, işe yol bile çekiliyor. Artık sohbeti dinlemek, arkada muhabbet duymak tv’den daha samimi geliyor. Sıkıldın mı? İki tuşla başka bir insanın hayatına kulak misafiri oluyorsun. Dert anlatmak isteyen de anlatacak yer aramıyor, Spotify’a yükleyip geçiyor. Herkes kendi frekansını buldu, iş oraya gitti.

Podcast’ler Türkiye’de 2020’den sonra özellikle İstanbul ve Ankara’da patladı. 2025 verilerine göre aktif dinleyici sayısı 7 milyonu geçti. Benim için dönüm noktası, 2024 yazında bir arkadaş grubuyla “Kafa Radarı” adlı podcast’i keşfetmek oldu; o zamana kadar radyo dinlerdim, ama bu işin samimiyeti bambaşka. Türkiye’de çoğu podcast hâlâ amatörce, ama bu aslında avantaj; resmi yayıncılığın sıkıcılığı yok. Spotify ve Apple Podcasts üzerinden erişim kolay, herkes kendi gündemini yaratıyor. Ancak içerik kalitesi hâlâ dalgalı, bu işi sadece “popüler olma” aracı olarak görenler yüzünden podcast’in gerçek potansiyeli gölgede kalıyor. Yine de medyanın klasik formatlarından sıkılanlar için nefes alma alanı haline geldi.

2020'nin başında işe giderken İstanbul metrosunda kulaklığı olmayan yoktu. Spotify'da en çok dinlenen Türk podcast’lerinin başında “O Tarz mı?” vardı. Ben de sabah koşturmacasında “Nereden geldik buraya?”yı dinlemeden güne başlamıyordum. Eskiden radyoda sabah şovlarına gülünürdü, şimdi insanlar kendi dizisini, sporunu, psikoloğunu seçiyor. Karantina döneminde (Mart 2020) evde çalışırken tek başıma kahvaltı masasında “Fularsız Entellik” dinleyip not aldığımı bilirim. Dinleyici kitlesi şehirli, 25-40 yaş arası ağırlıklı. Sırf “podcast kaydedelim” diye mikrofon alan arkadaş var; aksesuarı bile ayrı bir kült oldu.